تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى) — صفحة 450

مساهمون:

ص٤٥٠
طبقهء اولى كه نزديكتر به كره زمين است و اما ساير طبقات لا يعلمه الا اللَّه و فوق تمام اين طبقات كرسى است كه فرمود : (
وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ
) آية الكرسى . و فوق كرسى عرش اعظم است كه ميفرمايد : و رب العرش العظيم كه محيط به كرسى است و جز خدا و پاره‌اى از انبياء و ملائكه خبر ندارند و ائمهء هدى عليهم السلام .

[ سوره المؤمنون ( 23 ) : آيه 87 ]

سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ أَ فَلا تَتَّقُونَ ( 87 ) زود باشد كه در جواب شما بگويند . كه مربى آسمان‌ها و عرش خداوند متعال است بگو آيا پس از اين اعتراف باز هم پرهيز نمىكنيد از مخالفت او و منكر معاد مىشويد كسى كه چنين قدرتى دارد نمىتواند از يك مشت خاك و استخوان انسان ايجاد كند و روح در آن دمد و زنده كند . ( تنبيه ) اين عظمت كرات جويه و عرش اعظم در نظر ما عظيم و بزرگ مىنمايد و الا در جنب قدرت پروردگار با خلقت يك مورچه تفاوت ندارد ، زيرا ايجاد تمام ممكنات منوط به مجرد اراده و مشيت او است (
إِنَّما أَمْرُهُ إِذا أَرادَ شَيْئاً أَنْ يَقُولَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ
) يس آيهء 82 . ( توضيح ) افعال صادره از عباد اختيارا ، محتاج به مقدماتى است كه تصور و تصديق و عزم و جزم و حركت عضلات و توانايى و فقدان موانع باشد ، و اما افعال صادره از خداوند فقط دو چيز بيش لازم ندارد يكى علم به صلاح ، و ديگر ايجاد و حكما تعبير مىكنند از علم به صلاح به اراده كه مىگويند : فرق است بين حكمت و اراده ، حكمت علم به مصالح و مفاسد است ، و اراده علم به صلاح است