47 و غير اينها از آيات .
( توضيح الكلام ) اينكه افعال خالى از شش قسم نيست ، حسن صرف ، حسن مطلق ، قبيح صرف ، قبيح مطلق ، لغو صرف ، لغو مطلق اگر فعل مصلحت داشته باشد و هيچ گونه مفسدهء نداشته باشد حسن صرف است ، و اگر مفسده داشته باشد و مصلحت نداشته باشد قبيح صرف است و اگر خالى از مصلحت و مفسده است لغو صرف است و اگر هم مصلحت دارد هم مفسده اگر مصلحتش غالب باشد حسن مطلق است و اگر مفسده غالب باشد قبيح مطلق است و اگر مساوى باشد لغو مطلق مىشود و محال است از خداوند فعل قبيح و لغو به هر دو قسم صادر شود ، زيرا حكيم و عالم به جميع مصالح و مفاسد هست و تمام افعالش موافق با حكمت و مصلحت است و ظلم قبيح است نه ذرهاى از عبادات كسر ميگذارد و نه ذرهاى بر معاصى مىافزايد .
[ سوره المؤمنون ( 23 ) : آيه 63 ]
بَلْ قُلُوبُهُمْ فِي غَمْرَةٍ مِنْ هذا وَ لَهُمْ أَعْمالٌ مِنْ دُونِ ذلِكَ هُمْ لَها عامِلُونَ ( 63 )
بلكه قلوب اين كفار و مشركين فرو رفته و غفلت و حيرت و جهالت آنها را گرفته از اين كتاب و از براى آنها اعمال ديگريست غير از اين غفلت و انهماك كه آنها آن اعمال را عمل مىكنند .
(
بَلْ قُلُوبُهُمْ فِي غَمْرَةٍ
) تفسير شده غمره يعنى منهمك در باطل يعنى رسوخ كرد باطل در قلوب آنها و آنها را به غفلت و حيرت و جهالت انداخته كه ابدا توجه ندارند .
(
مِنْ هذا
) مشار اليه هذا همان كتاب است كه ينطق بالحق است به اينكه از قيامت و نامهء عمل و از قرآن و خبر دادن آن به كلى غافل هستند بطورى كه به هوش نمىآيند و توجه نميكنند ، چنانچه امروز در اكثر جوانها رجالا و نساء مشاهده مىشود كه چنان غرق گرداب دنيا شدهاند كه هيچ توجهى بامر