داده ، و قدرت نمايى كه خداوند در مورد شما فرموده كه أوّلا (
فَإِنَّا خَلَقْناكُمْ مِنْ تُرابٍ
) : كه آدم پدر بزرگ شما را و حوّا مادر بزرگ شما را از خاك كه يك جمادى بيش نبود خلق فرمود ، و طينت شما را از علّيّين يا از سجّين گرفته و اين حبوبات و فواكه از خاك بيرون آمده نطفهء شما را خلق فرموده در صلب آباء و ارحام امّهات كه اصل تمام شما از خاك است .
(
ثُمَّ مِنْ نُطْفَةٍ
) : كه نطفهء پدر و مادر را مخلوط و ممزوج نمود در رحم مادر كه مىفرمايد :
« إِنَّا خَلَقْنَا الْإِنْسانَ مِنْ نُطْفَةٍ أَمْشاجٍ »
دهر آيهء 2 .
(
ثُمَّ مِنْ عَلَقَةٍ
) : كه خون بسته است .
(
ثُمَّ مِنْ مُضْغَةٍ
) : كه گوشت جويده است .
(
مُخَلَّقَةٍ وَ غَيْرِ مُخَلَّقَةٍ
) : بعضى را در همان حال مضغه سقط مىفرمايد و بعضى را صورت انسانيّت مىدهد .
(
لِنُبَيِّنَ لَكُمْ
) : بر اين انقلاب صور .
(
وَ نُقِرُّ فِي الْأَرْحامِ ما نَشاءُ
) : مدّتى در رحم منزلگاه شما قرار داديم .
(
إِلى أَجَلٍ مُسَمًّى
) أقل آن شش ماه و أكثر يك سال و نوعا نه ماه .
(
ثُمَّ نُخْرِجُكُمْ طِفْلًا
) : و روز بروز رشد و قوّت به شما داديم .
(
ثُمَّ لِتَبْلُغُوا أَشُدَّكُمْ
) : در كمال رشد و قوّت و عقل و شعور رسيديد .
(
وَ مِنْكُمْ مَنْ يُتَوَفَّى
) : در همان حال كمال حدود چهل سالگى .
(
وَ مِنْكُمْ مَنْ يُرَدُّ إِلى أَرْذَلِ الْعُمُرِ
) كه از شصت به بالا روز بروز در ضعف و تنزّلات جسمانى و روحانى سير مىكنيد ، و از حضرت صادق ( ع ) است فرمود :
« أرذل العمر مائة سنة » .
(
لِكَيْلا يَعْلَمَ مِنْ بَعْدِ عِلْمٍ شَيْئاً
) : فراموشى زيادى پيدا مىكند ، دانستنىها را از دست مىدهد ، اشتباهاتى مىكند عقلش ضعيف مىشود ، ادراكاتش كم مىشود ، چشم نمىبيند گوش نمىشنود ، زبان تكلّم نمىكند ، دست قوّت حركت ندارد ،