تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى) — صفحة 450

مساهمون:

ص٤٥٠
و اعتزلكم اعتزال از مشركين دور شدن از آنها و بيرون رفتن از ميانه آنها و خارج شدن از شهر آنها كه قصد بيت المقدس كرده بود كه مسافرت كند به آن طرف .
وَ ما تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ
اعتزال از آلههء آنها از اصنام ترك عبادت آنها و توجّه به آنها است .
وَ أَدْعُوا رَبِّي
عبادت پروردگار و توجه به او و اطاعت و امتثال باوامر او و منتهى شدن از منهيّات او و رفتن بدرب خانه او و طلب حوائج از او و نجات از مهالك .
عَسى أَلَّا أَكُونَ بِدُعاءِ رَبِّي شَقِيًّا
تعبير بعسى بمعنى اميدوارى و رجاء است چون بايد مؤمن بين خوف و رجاء باشد نه مطمئن بقبول و نه مأيوس از قبول كه گفتند دو معصيت از معاصى كبيره امن من مكر اللَّه و يأس من روح اللَّه است ، چه بسا اشخاصى كه در عبادت در اوّل امر به مقام بسيار بلندى نائل شدند و لكن در عاقبت بىايمان و بدبخت گشتند ، مثل شيطان و بلعم باعورى ، و چه بسيار در شرك و كفر و فسق و فجور مدتى از عمر خود را طىّ كردند لكن عاقبت موفق بايمان و توبه و با سعادت از دنيا رفتند ، و اخبار خوف و رجاء دو قسمت است ، يك قسمت دلالت دارد بر تساوى و يك قسمت دلالت دارد كه رجاء بيشتر باشد از خوف و جمع بين اين دو در نظر به خود تساوى و نظر به خدا ترجيح رجاء .

[ سوره مريم ( 19 ) : آيه 49 ]

فَلَمَّا اعْتَزَلَهُمْ وَ ما يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ وَ كُلاًّ جَعَلْنا نَبِيًّا ( 49 ) پس چون از آنها اعتزال نمود و از اصنام آنها ما به او عنايت فرموديم اسحق و يعقوب را و تمام آنها را قرار داديم نبى .
فَلَمَّا اعْتَزَلَهُمْ
از بين آنها بيرون رفت به طرف بيت المقدس .
وَ ما يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ
كه از بتهاى آنها و آلههء آنها و توجه بذات اقدس ربوبى خداوند