بالقدر كيف يحزن عجبا لمن ايقن بالرزق كيف يتعب عجبا لمن ايقن بالموت كيف يفرح عجبا لمن يؤمن بالحساب كيف يغفل عجبا لمن ارى الدنيا و تقلبها باهلها كيف يطمئن اليها لا إله الا اللَّه محمّد رسول اللَّه
و در بعضى اخبار بعض اين فقرات نقل شده و اين منافات ندارد كه چيزهاى ديگرى هم ذخيره كرده باشد
وَ كانَ أَبُوهُما صالِحاً
عبد صالح كسى را گويند كه داراى ايمان كامل و مطيع جميع اعمال صالحه و تارك جميع معاصى و افعال قبيحه باشد و خداوند حفظ اولاد را مىكند بصلاح آباء چنانچه از حضرت رسالت مرويست فرمود :
ان اللَّه ليصلح بصلاح الرجل المؤمن ولده و ولد ولده و اهل دويبته و دويرات حوله فلا يزالون في حفظ اللَّه لكرامته على اللَّه
بلكه باصلاح او باعث صلاح آنها هم مىشود .
فَأَرادَ رَبُّكَ أَنْ يَبْلُغا أَشُدَّهُما
دو چيز شرط است در جواز تصرف يكى بلوغ كه در مرد بتماميت سال 15 قمرى و بخروج منى و روئيدن موى خشن به عانه و در زن بتماميت نه سال و بروية خون حيض بر كسى كه سن آن مجهول باشد ، و ديگر رشد كه سفيه نباشد و صلاح و فساد امور را درك كند تنبيه در اين جمله نسبت به خداوند داده كه گفت
فَأَرادَ رَبُّكَ
زيرا بلوغ رشد از تحت اختيار بنده خارج است
وَ يَسْتَخْرِجا كَنزَهُما
از اين جمله استفاده مىشود كه بوصيتى يا نوشتهاى يا طريق ديگرى به آنها معلوم كرده كه تحت جدار كنز است و الا دو طفل صغير از كجا ميدانستند كنزى دارند مگر آنكه در زمان بلوغ و رشد آنها جدار برگشته خراب شده باشد
رَحْمَةً مِنْ رَبِّكَ
اين جمله دو احتمال دارد يكى آنكه راجع به همين جمله اخيره كه استخراج كنز باشد و ديگر كه به نظر اقرب ميآيد راجع بهر سه جمله سفينه غلام كنز باشد .
وَ ما فَعَلْتُهُ عَنْ أَمْرِي
همين جمله دليل بر نبوة خضر است كه از جانب حق به او وحى ميرسد و فرمان صادر مىشود
ذلِكَ تَأْوِيلُ
سر افعال من بوده كه
ما لَمْ تَسْطِعْ عَلَيْهِ صَبْراً
طاقت نياوردى و تحمل نكردى و صدق گفتار اولى من بر شما