[ سوره يوسف ( 12 ) : آيه 46 ]
يُوسُفُ أَيُّهَا الصِّدِّيقُ أَفْتِنا فِي سَبْعِ بَقَراتٍ سِمانٍ يَأْكُلُهُنَّ سَبْعٌ عِجافٌ وَ سَبْعِ سُنْبُلاتٍ خُضْرٍ وَ أُخَرَ يابِساتٍ لَعَلِّي أَرْجِعُ إِلَى النَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَعْلَمُونَ ( 46 )
حضرت يوسف اى آنكه فرمايشات تو همه صدق است و بسيار راستگويى بيان فرما در تعبير هفت گاو فربه كه آنها را خوردند هفت گاو لاغر ضعيف و هفت خوشه گندم سبز و هفت خوشه ديگر خشكيده تا من برگردم نزد مردم تا اينكه آنها عالم بتعبير آن شوند .
يوسف خطاب است و حرف ندا ساقط شده يا يوسف بوده ظاهرا .
ايّها الصديق صديق مطلق كسى را گويند كه در هر حالى صادق باشد و اقسام صدق بسيار است : صدق در كلام كه تمام فرمايشات او مطابق با واقع و حقيقت باشد بخلاف كذب كه بر خلاف واقع است و قول به اينكه صدق مطابق با عقيده است و لو بر خلاف واقع باشد و كذب بر خلاف عقيده و لو مطابق با واقع باشد غلط و اشتباه است بلى در مسئله صوم و در باب معصيت كه كذب بر خدا و رسول و امام گناه كبيره است و مبطل صوم دائر مدار عقيده است يعنى اگر دروغ گفت ولى اعتقاد بصدق داشت معصيت نكرده و صوم آن صحيح است و اگر راست باشد ولى معتقد بكذب يا شاك در صدق و كذب هم گناه كرده بنا بر حرمت تجرى و هم صومش باطل است .
و صدق در عهد و وعد چنانچه در حق اسماعيل ميفرمايد
إِنَّهُ كانَ صادِقَ الْوَعْدِ
مريم آيه 55 .
و صدق در اعتقاد كه منافق نباشند يعنى باطنش مطابق با ظاهر باشد چه در عقائد كه در حق منافقين ميفرمايد
وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَكاذِبُونَ
و چه در اخلاق اظهار صفت حميده كند مثل عدالت ، سخاوت ، تواضع ، محبت و غير اينها