بارى برگرديم بشرح و تفسير آيه شريفه
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا
گروندگان بپيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم و تصديق كنندگان آن سرور
اسْتَجِيبُوا
طلب اجابت و قبولى دعوت است
لِلَّهِ وَ لِلرَّسُولِ
لام اختصاص است كه فقط بايد اجابت دعوت خدا و رسول نمود و اما دعات باطله را نبايد اجابت كرد زيرا از طرف شيطان است لذا گفتند
( من اصغى الى ناطق فقد عبده فان كان من اللَّه فقد عبد اللَّه و ان كان من الشيطان فقد عبد الشيطان )
إِذا دَعاكُمْ
داعى حضرت رسالت صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم است و دعوتش از جانب خدا است
لِما يُحْيِيكُمْ
و وجه اختصاص خطاب بمؤمنين براى اين است كه افاضه وجود قابليت محل لازم دارد و كفار بر فرض داراى جميع اخلاق حميده و اعمال صالحه باشند چون ايمان شرط صحت كليه آنها است براى آنها نفعى ندارد و لو گفتيم كه آنها همين نحوى كه مكلف باصول هستند مكلف بفروع هم هستند لكن تا ايمان نياورند و شرط صحت اعمال را تحصيل نكنند عمل صحيح نميشود نظير اينكه بعد از دخول وقت نماز واجب مىشود و بر تركش عقاب هست و لكن تا تحصيل طهارت نكند از او صحيح نيست و اين اجابت دعوت نبى باعث حيات ابدى براى جميع اعضاء انسانى مىشود چه اعضاء ظاهريه مثل چشم و گوش و ساير جوارح و چه باطنيه مثل عقل و نفس و ساير قواى باطنيه و چه معنويه حقيقيه مثل معارف الهيه و مراتب علميه و عمليه و كمالات نفسانيه و صفات ربوبيه كه گفتند
( تخلقوا باخلاق اللَّه )
وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَحُولُ بَيْنَ الْمَرْءِ وَ قَلْبِهِ
تعجيل كنيد در اجابت دعوت ( خير الخير ما كان عاجله ) چه بسا انسان همين نحوى كه آمال و آرزوهايى در دنيا دارد
( و الموت يأتى بغتة )
و بگور ميبرد و مسامحه در اعمال و اخلاق و علم و معرفت و تسويف در آنها باعث فوت آنها مىشود و نائل نميشود از فرمايشات منسوبه به حضرت مجتبى عليه السّلام است بجناده
( كن لدنياك كانّك تعيش ابدا و كن لآخرتك