تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى) — صفحة 95

مساهمون:

ص٩٥
و آنچه بر حسب ولايت كليه ثابته بنص آيه شريفه
النَّبِيُّ أَوْلى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ
احزاب آيه 26 ، است از تصرف در جان و مال و حكومت بين الناس اطاعت رسول است
وَ لا تَوَلَّوْا عَنْهُ
و اعراض از او نكنيد و مخالفت ننمائيد
وَ أَنْتُمْ تَسْمَعُونَ
اشاره به اينكه تا ابلاغ بشما نشده و نشنيده‌ايد يعنى علم براى شما حاصل نشده معذوريد در ترك اطاعت و تكليف بر شما منجز نيست لكن پس از علم و تنجز تكليف بايد اطاعت كنيد و مخالفت نكنيد تنبيه - اين موضوع قبل از صدور احكام است و اما بعد از صدور و علم اجمالى كه در هر واقعه حكمى صادر شده جهل به آن عذر نيست بايد به مقدار ميسور فحص كرد و تحصيل علم نمود يا از طريق اجتهاد و يا از طريق تقليد و اگر بدست نيامد مجتهد ميتواند اجراء برائت كند و اما مقلد بايد احتياط كند مگر آنكه مجتهدش فتوى ببراءت دهد .

[ سوره الأنفال ( 8 ) : آيه 21 ]

وَ لا تَكُونُوا كَالَّذِينَ قالُوا سَمِعْنا وَ هُمْ لا يَسْمَعُونَ ( 21 ) و نباشيد مثل كسانى كه گفتند شنيديم و حال آنكه نشنيدند . شنيدن دو معنى دارد يكى استماع بآلت سمع مثل استماع اصوات و كلمات و يكى ترتيب اثر بر كلام كه بدل و گوش قلب بشنوند در آيه قبل بمعنى اول است
وَ أَنْتُمْ تَسْمَعُونَ
و در اين آيه بمعنى ثانى است يعنى اطاعت نكنيد بلكه ميتوان گفت در اين آيه بهر دو معنى استعمال شده .
وَ لا تَكُونُوا
مثل كفار و منافقين نباشيد
كَالَّذِينَ قالُوا سَمِعْنا وَ هُمْ لا يَسْمَعُونَ
اما كفار گفتار آنها اين بود كه
قالُوا سَمِعْنا وَ عَصَيْنا
يعنى فرمايشات شما را شنيديم و مخالفت ميكنيم كه كلمه سمعنا بمعنى اول است و جمله و هم لا يسمعون بمعنى دوم است يعنى اطاعت كرديم و حال آنكه اطاعت نكرديد و دروغ گفتيد كه معنى