اسلحه مرگ را معاينه كردند كه ما يك لقمه مشركين هستيم با اينكه اصحاب طالوت هم 313 نفر بيش نبودند و با جالوت و جنود آن يا آن قوه و قدرت و كثرت جمعيت آنها جنگيدند و فاتح شدند
كَمْ مِنْ فِئَةٍ قَلِيلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِيرَةً بِإِذْنِ اللَّهِ
و اين جهاد هم بامر الهى است و خداوند هم وعده نصرت داده مع ذلك
يُجادِلُونَكَ فِي الْحَقِّ
و تقاضاى رجوع بمدينه و ترك جهاد نمودند و اصرار بر اين امر داشتند كه معناى مجادله است
بَعْدَ ما تَبَيَّنَ
كه پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم كارى بدون وحى و فرمان الهى نميكند
كَأَنَّما يُساقُونَ إِلَى الْمَوْتِ
مثل اينكه آن حضرت آنها را سوق ميدهد رو بمرگ
وَ هُمْ يَنْظُرُونَ
و مرگ را مشاهده ميكردند و غافل از اينكه بر فرض حضرت اجازه ميدادند و برميگشتند بمدينه جرئت مشركين بيشتر ميشد و وارد مدينه ميشدند و آنها را ميكشتند .
تنبيه - يكى از اعتراضات يهود و نصارى بدين مقدس اسلام اينست كه اين دين بضرب شمشير و قلدرى پيش رفت كرده و ما در مجلد اول كلم الطيب جوابهاى زيادى از اين اعتراض دادهايم : اولا - جهاد در امم سابقه بسيار بوده حتى در امت موسى و يكى از اركان دين است . و ثانيا - بعد از اينكه اينها قابل هدايت نبودند و عضو فاسد شدند براى اينكه سرايت بسائرين نكند بايد قطع كرد .
و ثالثا اغلب مجاهدات حضرت دفاعى بوده ابتدايى نبوده و لذا معاهدات آنها را مىپذيرفت و در موضوع جهاد اگر كفار فرار ميكردند يا امان مىطلبيدند يا اسلحه حرب را رها ميكردند متعرض آنها نميشدند و اگر پناه ميآوردند آنها را پناه ميداد
وَ إِنْ أَحَدٌ مِنَ الْمُشْرِكِينَ اسْتَجارَكَ فَأَجِرْهُ حَتَّى يَسْمَعَ كَلامَ اللَّهِ ثُمَّ أَبْلِغْهُ مَأْمَنَهُ
توبه آيه 6 ، و از اين جهت در مورد فتح مكه با اين همه ظلمها كه مشركين به آن حضرت روا داشتند و اين همه كشتارها كه نسبت بمسلمين كردند حضرت صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم همه آنها را عفو نمود و فرمود
( انتم الطلقاء )
الى غير ذلك .