افضل مصاديق است منافى با عموم آيه نيست چون بين حكماء و متكلمين و علماء اختلاف شد كه بالاترين نعم الهى چيست بعضى گفتند نعمت وجود زيرا اگر معدوم بود هيچ نداشت ، بعضى گفتند نعمت عقل زيرا فيوضات از بركت عقل است لكن تحقيق اينست كه ايمان است زيرا وجود غير مؤمن و عقل بدون ايمان نبودش بمراتب بهتر از بود او است . قُلْ بِفَضْلِ اللَّهِ فضل الهى بسيار بزرگ است وَ اللَّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ حديد آيه 29 و برحمته رحمت الهى وسعت دارد كل شيئى وَ رَحْمَتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْءٍ اعراف آيه 155 ، لكن اين فضل و رحمت مخصوص باهل ايمان است شامل غير مؤمن نيست نه از جهت كوتاهى فضل و رحمت بلكه از جهة موانع و سدود است كه خود ايجاد ميكنند مثل شمس عالمتاب اگر كسى مانعى و سدّى بين خود و شمس قرار داد از تابش نور شمس محروم مىشود و لذا بعد از جمله وَ رَحْمَتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْءٍ در همين سوره اعراف ميفرمايد فَسَأَكْتُبُها لِلَّذِينَ يَتَّقُونَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَ الَّذِينَ هُمْ بِآياتِنا يُؤْمِنُونَ و به همين بيان مفاد اخبار مذكوره ظاهر مىشود . فبذلك به اين فضل و رحمت فَلْيَفْرَحُوا پس بايد خوشنود و فرحناك باشند ايمانى كه باعث سعادت دارين و نجات از مهالك نشأتين مىشود چيست باعث اين گونه موهبت شود و البته ايمان تا ولايت اين خاندان نباشد تحقق پيدا نميكند هُوَ خَيْرٌ مِمَّا يَجْمَعُونَ از زخارف دنيا ذهب ، فضّة ، جواهرات ، املاك و و و زيرا تمام اينها سدّ راه است و مانع سعادت و بالاخره ثبات و بقايى ندارد با هزار حسرت و ندامت بايد گذاشت و رفت و فردا حساب دارد دانك و دينار ( فى حلالها حساب و فى حرامها عقاب و فى شبهاتها عتاب ) ( يسئل مما اكتسبت و فيما انفقت )
اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)ج ٦ — صفحة 411
مساهمون: السيد عبد الحسين الطيب
ص٤١١