چهار دسته بودند دو دسته از مؤمنين و دو دسته از منافقين .
اما دو دسته از مؤمنين يك دسته معذورين بودند از عجزه و مرضى و فقراء غير قادر ، و يك دسته كسانى كه خدمت حضرت رسيدند و تقاضاى وسائل كردند و محزون و گريان شدند كه نتوانستند خارج شوند .
و اما دو دسته از منافقين يك دسته كسانى بودند كه آمدند و استيذان كنند باعذار دروغى كه خارج نشوند و اين سه دسته در آيات قبل ذكر شده و اين آيه راجع بدسته چهارم است كه دسته دوم منافقين هستند كه عذرى نداشتند و نيامدند استيذان كنند و پيش خود گفتند ما قعود ميكنيم اگر در اين غزوه فتح با كفار شد كه بر ما بهتر است و اگر فتح با مسلمين شد پس از مراجعه مسلمين بمدينه ميرويم و بيك اعذار باطله و اكاذيب اعتذار ميجوئيم و پس از مراجعه آمدند و اعتذار جستند
إِذا رَجَعْتُمْ إِلَيْهِمْ
غافل از اينكه پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم بوحى الهى از بواطن آنها خبر دارد چون اينها اعتقاد برسالت نداشتند و منكر وحى بودند .
قُلْ لا تَعْتَذِرُوا
عذرتراشى نكنيد
لَنْ نُؤْمِنَ لَكُمْ
هرگز قبول نميكنيم دروغها و عذرتراشيهاى شما را زيرا
قَدْ نَبَّأَنَا اللَّهُ
خداوند بما خبر داده
مِنْ أَخْبارِكُمْ
كه چه مقصود داشتيد و دروغهايى بافتهايد
وَ سَيَرَى اللَّهُ عَمَلَكُمْ
خداوند عالم السرّ و الخفيات است ، مراد شايد اين باشد كه در محضر الهى نامه اعمال و اقوال شما باز مىشود و رسوله و حضرت رسالت مشاهده مىكند
ثُمَّ تُرَدُّونَ
رجوع ميكنيد از دنيا بآخرت كه برميگرديد پس از مردن زنده ميشويد و رجوع به خدا ميكنيد كه مفاد
إِنَّا لِلَّهِ وَ إِنَّا إِلَيْهِ راجِعُونَ
است خداوندى كه عالم بغيب و شهود است از ظاهر و باطن و سرّ و علن شما خبر ميدهد
إِلى عالِمِ الْغَيْبِ وَ الشَّهادَةِ
و تمام جزئيات كارهاى شما را بشما خبر ميدهد
فَيُنَبِّئُكُمْ بِما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ
و نامه عمل شما بدست شما ميرسد و مىگوييد