و كينه و بىايمانى باقى ماندند
يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ عَذاباً أَلِيماً
عذاب دردناك
فِي الدُّنْيا
و لو قبل از موت در معاينه كه جايگاه آنها را به آنها نشان دهند و سخت قبض روح كنند و ملائكه عذاب بر آنها نازل شوند و بگويند
أَخْرِجُوا أَنْفُسَكُمُ الْيَوْمَ تُجْزَوْنَ عَذابَ الْهُونِ بِما كُنْتُمْ تَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ غَيْرَ الْحَقِّ وَ كُنْتُمْ عَنْ آياتِهِ تَسْتَكْبِرُونَ
انعام آيه 93
وَ الْآخِرَةِ
كه
إِنَّ الْمُنافِقِينَ فِي الدَّرْكِ الْأَسْفَلِ مِنَ النَّارِ
نساء آيه 144
وَ ما لَهُمْ فِي الْأَرْضِ مِنْ وَلِيٍّ وَ لا نَصِيرٍ
اين اتباع و اصحاب نميتوانند آنها را حفظ كنند و نه يارى كنند
وَ لَقَدْ جِئْتُمُونا فُرادى
انعام آيه 94 .
[ سوره التوبة ( 9 ) : آيه 75 ]
وَ مِنْهُمْ مَنْ عاهَدَ اللَّهَ لَئِنْ آتانا مِنْ فَضْلِهِ لَنَصَّدَّقَنَّ وَ لَنَكُونَنَّ مِنَ الصَّالِحِينَ ( 75 )
و بعضى از اين منافقين هستند كه با خدا عهد كردند كه اگر خداوند به آنها از فضل و كرمش مال عطاء فرمود هر آينه البته صدقه در راه خدا بتهىدستان بدهند و هر آينه البته از بندهگان صالح شوند يعنى عقيده باطنى و ايمان حقيقى بياورند و بوظائف دينى عمل كنند .
وَ مِنْهُمْ مَنْ عاهَدَ اللَّهَ
من تبعيضيه است يعنى جمله و ضمير هم مرجعش منافقين سابق الذكر است يعنى بعض منافقين كسانى هستند كه با خدا عهد كردند عهد مثل نذر و قسم است كه به صيغه واجب مىشود و صيغه آن عاهدت اللَّه است و بايد متعلق عهد راجح باشد مثل نذر و اما متعلق قسم فقط جايز باشد كافيست و اختلاف است كه آيا كفاره تخلف عهد مثل نذر است كه عتق رقبه يا صيام شهرين متتابعين يا اطعام ستين مسكين است يا آنكه مثل كفاره قسم است كه اطعام عشرة مساكين يا كسوه آنها يا تحرير رقبه يعنى آزاد كردن رقبه است و اگر متمكن نشد صيام ثلاثة ايام است احوط و اولى بلكه اظهر و اقوى اول است .