لَتَجِدَنَّ أَشَدَّ النَّاسِ عَداوَةً لِلَّذِينَ آمَنُوا الْيَهُودَ وَ الَّذِينَ أَشْرَكُوا
الاية مائده آيه 85 ، بعهد خود وفاء كنند و نقض عهد نكنند يا ظاهرا يا باطنا و ديگران را وادار نكنند بر عداوت و مبارزه با مؤمنين لكن بر خدا و رسول مخفى نيست نقض عهد آنها و بايد با آنها مقاتله نمود البته باطل هيچ موقعى با حق موافقت ندارد نور با ظلمت ، شرك و كفر با ايمان فقط
إِلَّا الَّذِينَ عاهَدْتُمْ عِنْدَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ
كه اينها تا زمان نزول آيه نقض عهد از آنها نشده نه علنا و نه خفاء
فَمَا اسْتَقامُوا لَكُمْ
تا مادامى كه خلافى از آنها سر نزده شما هم
فَاسْتَقِيمُوا لَهُمْ
متعرض آنها نباشيد خداوند دوست دارد
إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِينَ
كسانى كه وفاء بعهد كنند و نقض عهد نكنند و اين وفاء بعهد يكى از اخلاق بزرگ عقلايى است كه تمام عقلاء مدح ميكنند و نقض عهد را مذموم ميدانند و يكى از صفات بارزه مؤمنين در قرآن مجيد شمرده شده
وَ الَّذِينَ هُمْ لِأَماناتِهِمْ وَ عَهْدِهِمْ راعُونَ
مؤمنون آيه 8 ، و الاخبار الواردة فى الكافى و جامع السعادات فى هذا الباب كثيرة جدا
[ سوره التوبة ( 9 ) : آيه 8 ]
كَيْفَ وَ إِنْ يَظْهَرُوا عَلَيْكُمْ لا يَرْقُبُوا فِيكُمْ إِلاًّ وَ لا ذِمَّةً يُرْضُونَكُمْ بِأَفْواهِهِمْ وَ تَأْبى قُلُوبُهُمْ وَ أَكْثَرُهُمْ فاسِقُونَ ( 8 )
چگونه اينها مشركين بعهد خود وفا ميكنند و حال آنكه اگر بر شما مسلط شدند مراعات نميكنند نه قسم و سوگندهاى خود را و نه عهد و پيمان خود را شما را به زبان راضى ميكنند ولى قلوب آنها اباء و امتناع دارد از وفاى بعهد و قسم و اكثر آنها از حدّ خود خارج ميشوند و اهل فساد هستند كه معناى فسق خروج از طاعت است يعنى بر هيچ امرى ثبات ندارند و تعدّى ميكنند .
كيف بيان وجه آيه قبل است كه فرمود
كَيْفَ يَكُونُ لِلْمُشْرِكِينَ عَهْدٌ
كه حال آنها و قلوب آنها داراى اين صفت خبيثه است كه
وَ إِنْ يَظْهَرُوا