و لشگريانش ، نيست و آنها كه يقين داشتند كه ملاقات كننده ثواب الهى هستند گفتند چه بسيار لشگر كمى كه بر لشگر بسيارى باذن خدا فيروز شدهاند و خدا با صبر كنندگان است ) .
فَلَمَّا فَصَلَ طالُوتُ بِالْجُنُودِ
فصل به معناى قطع است يعنى وقتى كه طالوت لشگريانش را از لشگرگاه جدا نمود و بيرون آورد و يا بمعنى قطع طريق و سير است يعنى وقتى طالوت با لشگريانش قطع طريق و طى مسافت نمودند و اين بعد از آن بود كه بنى اسرائيل آيات و نشانههاى حقانيت سلطنت طالوت را مشاهده نموده و او را بپادشاهى پذيرفته و بهمراه او براى جنگ با عمالقه حركت نمودند خداوند امتحان ديگرى از آنها نمود .
قالَ إِنَّ اللَّهَ مُبْتَلِيكُمْ بِنَهَرٍ
طالوت گفت كه خداوند شما را بنهرى امتحان ميفرمايد ، ابتلاء بمعنى اختبار و امتحان است و نهر بمعنى رودخانه ، و بعضى گفتند آن رود بين اردن و فلسطين بوده و بعضى گفتند رود فلسطين بوده ولى در اخبار تعيين نشده .
فَمَنْ شَرِبَ مِنْهُ فَلَيْسَ مِنِّي
و آن امتحان اين بود كه هر كه از آن نهر بياشامد از من نيست يعنى از ياران و اصحاب واقعى من نميباشد و شرب از نهر مراد شرب از آب نهر است مانند ( فاسئل القرية ) يعنى فاسئل اهل القرية ، و مانند جرى الميزاب يعنى جرى ماء الميزاب .
وَ مَنْ لَمْ يَطْعَمْهُ فَإِنَّهُ مِنِّي
طعم اطلاق برخوردن و آشاميدن هر دو مىشود و در اينجا مراد آشاميدن است يعنى هر كه از آب آن نهر نخورد از من است يعنى از ياران خاص من است و البته مراد بيش از يك غرفه و كف دست است زيرا يك غرفه را استثناء نموده چنانچه ميفرمايد :
إِلَّا مَنِ اغْتَرَفَ غُرْفَةً بِيَدِهِ
اغتراف آب بمشت برگرفتن باشد و غرفة يك