و نيكى اين نيست كه خانهها را از پشت آن داخل شويد بلكه واجد نيكى كسى است كه داراى تقوى باشد ، و خانهها را از درهاى آنها وارد شويد و از معصيت خدا بپرهيزيد تا اينكه رستگار شويد »
يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْأَهِلَّةِ
اهّله جمع هلال است كه عبارت از ماه نو باشد و بعضى گفتند دو شب اول را هلال گويند و بعضى تا سه شب و برخى ديگر تا هفت شب را هلال گفتند و وجه تسميه آن بهلال بمناسبت اينست كه صداى مردم در موقع رؤيت آن بنشان دادن به يكديگر بلند مىشود و اصل آن از اهل الصبى است كه آواز كردن كودك هنگام ولادت باشد .
و سؤال از اهله از اينجهت بوده كه چرا ماه مانند خورشيد و ساير ستارگان هميشه بيك ميزان طلوع و غروب نميكند بلكه حالات مختلفه دارد كه شب اول ماه در منتهى ضعف در روشنى است و هر شب روشنتر مىشود تا بدر ميگردد و سپس باز رو به ضعف ميرود تا بمرتبه محاق برسد .
و يا اينست كه اين نكته را متوجه نبودند كه ماه از خود نور ندارد و از خورشيد كسب نور مىكند و هر مقدار از آن كه مقابل نور خورشيد قرار گيرد براى اهل زمين نمايان ميگردد ، و يا اين نكته را متوجه بوده و از حكمت و فائده آن ميپرسيدند كه اين اوضاع براى ماه بچه منظور مقرر شده است ، و از طرز جواب معلوم ميگردد كه سؤال از حكمت آن بوده است .
قُلْ هِيَ مَواقِيتُ لِلنَّاسِ وَ الْحَجِّ
بناى عرب در تاريخ و امورى كه با اوقات ارتباط دارد بر ماه و سال قمرى بوده و دوازده ماه را يك سال حساب نموده ، مبدء سال را ماه محرم و آخر آن را ماه ذى الحجة ميگرفتند و براى هر ماه نامى گذاردهاند چنانچه هر طائفه براى تاريخ و تقدير زمان مسلكى اتخاذ نمودند ايرانيان سال شمسى و سير خورشيد بر بروج دوازده گانه را براى تاريخ اختيار نمودند و هر