وَ تَصْرِيفِ الرِّياحِ
تصريف رياح گرديدن آنها از سويى بسوى ديگر است و اصل پيدايش باد بواسطه اينست كه هوا در اثر حرارت منبسط شده و از وزن آن كم ميگردد و سردى و رطوبت ذرات آن متراكم و سنگين ميگردد ، روى اين اصل در دو نقطه مجاور اختلاف حاصل شده و هواى سنگين متوجه قسمت سبك شده و توليد باد مينمايد ، و از براى بادها خواصى است مانند اينكه هوا را تلطيف نموده و ميكروبها را بر طرف ميسازد ، ابرها را منتشر مينمايند در درياها امواج توليد مىكند ، بعضى از آنها خاصيت تلقيح داشته و درختان را آبستن مىكند و بعضى عقيم بوده كه غالبا در مورد عذاب نازل شده و خرابىها و هلاكتهاى اقوام گذشته بواسطه آنها بوده .
وَ السَّحابِ الْمُسَخَّرِ بَيْنَ السَّماءِ وَ الْأَرْضِ
پيدايش ابر بيان شد و مراد از تسخير آن در ميان آسمان و زمين مقهور بودن در حركت و باريدن آنها باراده و مشيّت حق تبارك و تعالى است .
لَآياتٍ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ
اين آياتى كه ذكر شد نشانه وجود و قدرت و حكمت پروردگار است براى كسانى كه تعقل كنند و عقل خود را به كار بيندازند سعدى ميگويد :
برگ درختان سبز در نظر هوشيار * هر ورقش دفترى است معرفت كردگار
و الّا اگر كسى تعقل نكند و چون كر و كور از آيات الهى بگذرد به حال او سودى نمىبخشد و از اين جمله استفاده مىشود كه منكر صانع يا عقل ندارد و يا عقل خود را به كار نمىاندازد و يا اينكه آن را لگد كوب اميال و شهوات نفسانى نموده است .
مقام سوم : آياتى كه خداوند در اين آيه براى خداشناسى ذكر فرموده از باب نمونه است نه اينكه آيات الهى منحصر به اينها باشد زيرا آيات حق و