قُلْ :
يا محمد !
أَ بِاللَّهِ وَ آياتِهِ وَ رَسُولِهِ كُنْتُمْ تَسْتَهْزِؤُنَ ؛
يعنى : آنچه شما به آن تعلل مىسازيذ و عذر خوذ مىنهيذ ، آن عذر نيست ، بلك استهزا است [ 75 - پ ] و كفر .
عبد اللّه عباس گويذ : اين آيت در تبوك منزل شذ « 1 » . و سبب نزول اين ، آن بوذ كه :
چون رسول عزم تبوك فرموذ ، امير المؤمنين را - عليه السلام - در مدينه بخلافت خوذ بنشاند . منافقان گفتند : الحمد للّه كه اين سفر بى على خواهيم بوذ ، محمد از على ملول شذ ، او را از خوذ دور گردانيذ .
اين حكايت بسمع على [ عليه السلام ] رسيذ . در پى رسول - صلى اللّه عليه و آله - برفت . چون به خدمت رسول رسيذ ، گفت :
يا رسول اللّه ! در حق من چنين سخنى از قوم به من رسيذ .
رسول فرموذ : اى على ! راضى نيستى كه تو با من همچون هرونى از موسى ، الّا آنست كه بعد از من هيچ پيغمبرى نخواهد بوذ ؟ « 2 »
منافقان ، چون اين حديث از رسول بشنيدند ، گفتند : تقرير خلافت على امروز روشن كرد ، سهلست . آخر روزي فرصت يابيم . و اين معنى آهسته با
هامش
( 1 ) - كشف الاسرار 4 / 164 ، مجمع البيان 5 / 70 ، تبيان 5 / 251 ، قمى 1 / 300 ، صافى 1 / 711 ، كنز الدقائق 5 / 490 ، نور الثقلين 2 / 237 و 238 ، اسباب النزول / 187 ، برهان 2 / 140 . كشاف زمخشرى 2 / 286 ، جامع الاحكام قرطبى 8 / 196 ، بحر المحيط / 65 ، جامع البيان 10 / 119 ، نسفى 1 / 133 .
( 2 ) - دربارهء اين حديث شريف ، به تفصيل سخن گفته شد .
و نيز بنگريد به : احقاق الحق 4 / 229 - 231 .