بگو اى محمد !
نارُ جَهَنَّمَ أَشَدُّ حَرًّا ؛
يعنى : آتش دوزخ ، گرمتر است از تابستان گرم .
و شما گرماى دوزخ بر گرماء تابستان اختيار كرديذ ، بمخالفت و تخلف .
لَوْ كانُوا يَفْقَهُونَ :
اگر دانستندى كه ايشانرا در دوزخ چه عذاب خواهذ بوذ ، تخلف و مخالفت نكردندى .
فَلْيَضْحَكُوا قَلِيلًا وَ لْيَبْكُوا كَثِيراً جَزاءً بِما كانُوا يَكْسِبُونَ :
بارى - تعالى - به اين آيت ، ايشانرا از فرح نموذن نهى مىفرمايذ . زيرا كه ضحك ، نتيجه فرح بود .
قوله : قليلا ؛ يعنى : اندكى . و مراد از اندك صدمت ايام دنيا است . « 1 »
و گفتهاند : « قليلا » ؛ يعنى : هموم و احزان شما را از فرح ممنوع گردانذ .
و گفتهاند : مراد از « قليلا » ، عدمست . « 2 »
وَ لْيَبْكُوا كَثِيراً :
و بسيار بگرييذ . و مراد از « كثير » ، قيامت است كه مدت روز قيامت دراز بوذ .
و گفتهاند : مراد دوزخست [ 77 - ر ] كه آن را نهايت نيست . « 3 »
هامش
( 1 ) - تبيان 5 / 270 ، مجمع 5 / 86 .
( 2 ) - كنز الدقائق 5 / 510 .
( 3 ) - كشف الاسرار 4 / 183 .