و « زوج » ، آن را گويند كه يكى ديگر از جنس وى با وي بوذ . و هردو را زوج گويند . و فرد را نيز زوج گويند ، زيرا كه هريك از افراد ايشان ، زوج ديگرى است .
و « ثمانية » ، ببدل منصوبست از « حمولة و فرش » . و تقديرش چنين بوذ :
« انشانا ثمانية ازواج » ؛
يعنى : بيافريديم هشت « 1 » [ 54 - ر ] جفت . « 2 »
مِنَ الضَّأْنِ اثْنَيْنِ :
از ضان ، دو .
« ضان » ، آن را گويند كه او را پشم و دنبه بوذ . و « ضأن » جمع ضأن بوذ . و واحد آن را « ضائن » گويند .
و گويند : « ضأن » ، جمعست . كه از لفظ خوذ واحد ندارنذ . و « ضيين » جمع آن بود ؛ چنانك : عبيد و كليب . « 3 »
« وَ مِنَ الْمَعْزِ اثْنَيْنِ : »
و از معز ، دو .
و « معز » ، آن بوذ كه او را موى بوذ . واحد آن ماعز گويند . و آنكس كه عين
هامش
( 1 ) - در اصل نسخه ، مكرر است .
( 2 ) - تفسير طبرى 12 / 183 ، التبيان 4 / 322 و 324 ، مجمع البيان 2 / 376 ، فخر 13 / 228 ، بيضاوى 1 / 324 ، صافى 2 / 164 .
( 3 ) - تفسير طبرى 12 / 187 ، التبيان 4 / 300 ، مجمع البيان 2 / 377 ، بيضاوى 1 / 324 ، فخر 13 / 228 ، رازى 5 / 79 .