4 - توحيد در اطاعت
به مقتضاى توحيد ذاتى ، صفاتى ، افعالى ، اطاعت و فرمانبرى هم منحصر در خداست و غيرخدا چيزى براى فرمانبرى وجود ندارد .
البته تبعيّت از كسانى كه در طول اطاعت خداوند قرار گيرند و نه در عرض آن ، نوعى اطاعت خداى متعال مىباشد و با توحيد منافات نداشته و عين توحيد در اطاعت است .
« يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ . . . »
« 1 »
« جابربن عبداللَّه انصارى » مىگويد : وقتى اين آيه نازل شد عرض كردم : اى رسول خدا ، خدا و رسول را مىشناسم ولى اولى الامر را نمىشناسم ، آنها كيانند ؟
حضرت فرمود : آنان جانشينان من و ائمه بعد از من هستند ، نخستين آنها على بن ابيطالب سپس حسن و . . . « 2 »
تبعيّت از علماء و دانشمندان دين ، آنان كه تنها به خواست خداوند و نه تمايلات نفسانى توجه دارند ، نيز در طول اطاعت از خداوند است .
قال العسكرى عليه السلام :
« فَامَّا مَنْ كانَ مِنَ الْفُقَهاءِ صائِناً لِنَفْسِهِ حافِظاً لِدينِهِ مُخالِفاً عَلى هُواهُ ، مُطيعاً لِامْرِ مَوْلاهُ فَلِلْعَوامِ انْ يُقَلِّدوُهُ » « 3 »
تبعيت از والدين ، تابع هر آئين و كيشى كه باشند در همه موارد بجز نقض واجبات و انحام محرمات ، نيز تبعيّت از خداست .
« وَ اخْفِضْ لَهُما جَناحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ . . . »
« 4 »
هامش
( 1 ) - ( نساء - 59 ) اى مؤمنان از خدا و رسول و اولى الامر تبعيّت كنيد .
( 2 ) - ( تفسير نور الثقلين - جلد 1 - صفحه 499 ) .
( 3 ) - كسى از فقهاء كه صيانت از نفس كند ، حافظ دين باشد ، از هواى خود تبعيّت ننمايد ، امر امام معصوم را رعايت كند ، بر مردم است كه از وى تقليد كنند . ( وسايل الشيعه - جلد 18 - صفحه 95 ) .
( 4 ) - ( اسراء - 24 ) و بالهاى تواضع خود را از محبّت در برابر والدين بگستران .