انواع مستى
همانطوركه شراب مستى مىآورد و موجب زوال عقل مىگردد ، بسيارى از گناهان نيز چون شراب و يا بدتر از آن ، انسان عاقل را مست و از خود بى خود مىنمايند ، اينان هر چند اثر تكليفى شراب را ندارند ، و حدّ و يا تعزيرى بدنبال نداشته و عقوبت اخروى شراب را ندارند ولى در ايجاد پيامدهاى وضعى پابه پاى شراب و بلكه شديدتر از آن عمل مىكنند .
بلى ، مستى حاصله از ثروث ، علم ، قدرت ، جوانى ، غرور و خلاصه مستى حاصله از گناه ، انسان را در محدوديت قرار داده دل او را تنگ ، گوشش را كر ، چشمش را كور و همهء عواطف و احساسات انسانى وى را چون سنگ يا سختتراز آن مىنمايد .
قال على عليه السلام :
« يَنْبَغى لِلْعاقِلِ انْ يَحْتَرِسَ مِنْ سُكْرِ الْمالِ ، وَ سُكْرِ الْقُدْرَةِ ، وَ سُكْرِ الْعِلْمِ ، وَ سُكْرِ الْمَدْحِ ، وَ سُكْرِ الشَّبابِ ، فَانَّ لِكُلِّ ذلِكَ رِياحاً خَبيثَةً تَسْلُبُ الْعَقْلَ وَ تَسْتَخِفُّ الْوَقارَ » « 1 »
و در همين كتاب از آن حضرت نقل شده است :
« اسْتَعيذُوا بِاللَّهِ مِنْ سَكْرَةٍ الْغِنى فَانَّ لَهُ سَكْرَةً بَعيدَةَ الْافاقَةِ » « 2 »
« سُكْرُ الْغَفْلَةِ وَ الْغُرُورِ ابْعَدَ افاقَةً مِنْ سُكْرِ الْخُمُورِ » « 3 »
هامش
( 1 ) - سزاوار است عاقل از مستى مال ، و مستى قدرت ، و مستى علم ، و مستى ستايش ديگران ، و مستى جوانى ، پرهيز كند . چرا كه هر كدام از اقسام مستىها ، بادهائى پليد دارند . بهطورىكه عقل آدمى را زايل و وقار و سنگينى او را تخفيف مىدهند . ( غرر الحكم ) .
( 2 ) - از مستى ثروت به خدا پناه بريد زيرا مستى عجيبى است و به هوش آمدن از آن دور است . ( غرر الحكم ) .
( 3 ) - به هوش آمدن از مستى غفلت و غرور دور تر از به هوش آمدن از مستى شراب است . ( غرر الحكم ) .