كه از جملهء آنها :
1 - مانع حسنات
هر گناهى به فراخور خود مانع انجام نيكيها شده و آدمى را بهسوى زشتيها مىكشاند ، كما اينكه هر عمل خوبى ، نيكيها را بهسوى خود جذب مىكند و از بديها گريزان است .
اين حالت مقتضاى قاعده كلى و جارى در سراسر گيتى يعنى قانون جاذبه و دافعه و جذب هر چيزى به وسيله همنوع خود و دفع از غير همنوع مىباشد .
نوريان مر نوريان را طالبند * ناريان مر ناريان را جاذبند
و از آنجا كه دروغ كليد تمامى گناهان است ، اين قاعده شكل وسيعترى در خصوص اين گناه مىيابد ، بهطورىكه قادر است همهء خطاها را بهسوى خود بكشاند و از جملهء حسنات دور گردد .
در روايت ذيل به دفع يكى از بهترين چهرههاى اعمال حسن به وسيله دروغ اشاره شده است .
قال الصادق عليه السلام :
« انَّ الرَّجُلَ لَيَكذِبُ الْكَذِبَةَ فَيُحْرَمُ بِها صَلوةَ اللَّيْلِ » « 1 »
2 - كاستن روزى
كاهش رزق و روزى در روايات ، علتهائى دارد كه از جملهء آنها دروغ است .
قال رسول اللَّه صلى الله عليه و آله :
« الْكَذِبُ يَنْقُصُ الرِّزْقَ » « 2 »
و اگر دروغ عادت انسان شود كاهش روزى به فقر مىانجامد .
قال على عليه السلام :
« اعْتيادُ الْكَذِبِ يُورِثُ الْفَقْرَ » « 3 »
هامش
( 1 ) - انسان دروغى مىگويد و به همان علت از نماز شب محروم مىشود . ( بحار الانوار - جلد 72 - صفحه 260 ) .
( 2 ) - دروغ روزى را مىكاهد . ( الترغيب - جلد 3 - صفحه 596 ) .
( 3 ) - مداومت در دروغگوئى ، مورث فقر و تهيدستى است . ( بحارالانوار - جلد 72 - صفحه 216 ) .