قال الرضا عليه السلام :
« لا يَكُونُ الْمُؤْمِنُ مُؤْمِناً حتّى يَكُونَ فيهِ ثَلاثُ خِصالٍ ، سُنَّةٌ مِنْ رَبِّهِ وَ سُنَّةٌ مِنْ نَبِيِّهِ وَ سُنَّةُ مِنْ وَلِيِّهِ ، فَالسُّنَّةُ مِنَ رَبِّه كِتمانُ سِرِّهِ . . . » « 1 »
بهترين بندهء خدا و شايستهترين مخلوق او در بيان حضرت امير المومنين عليه السلام چنين معرفى شده است .
« طُوبى لِكُلِّ عَبْدٍ نُؤَمَةٍ لايُؤْبَهُ لَهُ يَعْرِفُ النَّاسَ وَ لايَعْرِفُهُ النَّاسُ ، يَعْرِفُهُ اللَّهُ مِنْهُ بِرِضْوانٍ ، اولئِكَ مَصابيحُ الْهُدى ، يَنْجَلى عَنْهُمْ كُلُّ فِتْنَةٍ مُظْلِمَةٍ وَ يُفْتَحُ لَهُمْ بابُ كُلِّ رَحْمَةٍ ، لَيْسُوا بِالْبُذُرِ الْمَذاييعِ وَ لاالْجُفاةُ الْمُرائيْنَ » « 2 »
توصيه به گمنامى در فتن آخر الزمان بارها از حضرت امير عليه السلام نقل شده است .
« انَّ بَعْدى فِتَناً مُظْلِمَةٌ عَمْياءٌ مُتَشَكِّكَةٌ لايَبْقى فيها الّا النُّؤَمَةُ ، قيلَ وَ ما النُّؤَمَةُ يا اميرَ الْمُؤْمِنينَ ؟ قالَ : الَّذى لايَدْرى النَّاسُ ما فى نَفْسِهِ » « 3 »
و در شيوه برخورد با مردم آن عصر فرموده است : به ظاهر با آنها باشيد ولى قلوبتان هرگز همراه آنان نگردد .
قال على عليه السلام :
« خالِطُوا النَّاسَ بِابْدانِكُمْ وَ زائِلُوهُمْ بِقُلُوبِكُمْ وَ اعْمالِكُمْ » « 4 »
هامش
( 1 ) - مؤمن مؤمن نيست تا اينكه از سه خصلت دور باشد ، سنت خدائى ، پيامبرى ، امامى ؛ سنت خدائى كتمان اسرار است . ( بحار الانوار - جلد 75 - صفحه 68 ) .
( 2 ) - خوشا به حال بندهء گمنامى كه به وى اعتنا نشود . او مردم را مىشناسد و مردم او را نشناسند ، خداوند او را به رضايت مىشناسد ، اينها چراغهاى هدايتند كه هر فتنهء تاريكى از بركت آنان زايل گردد ، و درِ هر رحمتى بر آنها گشوده شود . اينان نه رازها را پخش مىكنند و نه ريا كار و خشن هستند . ( اصول كافى - جلد 2 - صفحه 225 ) .
( 3 ) - بعد از من فتنهاى تاريك و چند پهلو خواهد آمد كه در آن جز گمنامان باقى نخواهندماند ، اصحاب عرض كردند : مراد از نؤَمَة « گمنام » چيست ؟ حضرت فرمود : آنها كه مردم ندانند چه در قلوبشان مىگذرد . ( بحار الانوار - جلد 75 - صفحه 70 ) .
( 4 ) - با اجسامتان رفت و آمد بين مردم داشته باشيد و با قلبهايتان و نيز اعمالتان از آنها دور باشيد . ( بحار الانوار - جلد 2 - صفحه 79 ) .