الَّذِينَ آتَيْناهُمُ الْكِتابَ يَتْلُونَهُ حَقَّ تِلاوَتِهِ أُولئِكَ يُؤْمِنُونَ بِهِ . . .
« 1 »
كسانى كه كتاب آسمانى ، به آنها دادهايم ( يهود و نصارى ) و آن را از روى دقت مىخوانند ، به پيامبر اسلام ايمان مىآورند . . .
مراد از حق تلاوت تبعيت حقيقى از قرآن است .
ابن عمر از حضرت صلى الله عليه و آله در تفسير اين جمله از آيه آوردهاست كه حضرت فرمودند :
يتبعونه حق اتباع . « 2 »
طبرى ، روايتى را از ابو سعيد خدرى نقل كردهاست كه حضرت صلى الله عليه و آله فرمودند :
هر حرفى در قرآن كه در آن ذكرى از قنوت به ميان آمده باشد ، طاعت است .
كل حرف يذكر فيه القنوت من القرآن ، فهو طاعة اللَّه . « 3 »
وَ إِذِ ابْتَلى إِبْراهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِي قالَ لا يَنالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ .
« 4 »
( به خاطر بياوريد ) هنگامى كه خداوند ابراهيم را با وسائل گوناگونى آزمود ، و او به خوبى از عهده آزمايش بر آمد ، خداوند به او فرمود : من تو را امام و رهبر مردم قرار دادم ، ابراهيم عرض كرد : از ذريه من ( نيز امامانى قرار بده ) . خداوند فرمود : پيمان من به ستمكاران نمىرسد .
از حضرت امير عليه السلام نقل شدهاست كه پيامبر صلى الله عليه و آله فرمودند : اطاعت ظالم جايز نيست مگر در امر معروفى كه بر آن شاهد اقامه شود .
لا طاعة الا فى المعروف له شاهد . « 5 »
هامش
( 1 ) - بقره ، 121 .
( 2 ) - قرطبى ، ج 2 ، ص 95 ؛ ابنكثير ، ج 1 ، ص 169 .
( 3 ) - جامعالبيان ، ج 3 ، ص 361 .
( 4 ) - بقره ، 124 .
( 5 ) - درالمنثور ، ج 1 ، ص 118 .