تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير مبسوط — صفحة 622

مساهمون:

ص٦٢٢
خداوند ، آسمان بالا را به صداى تسبيح وحمد آنها آباد ساخته ، خلقتشان را شگفتىآور كرده ، فضاى ملكوت اعلا وما بين جوهاى مراكز بالا را به وجود آنها پر كرده است ؛ آن‌چنان‌كه در امكنهء قدس عالم أعلى ، وخرگاه عظيم جهان بالا ، آواى تسبيحشان طنين‌انداز است . آنها را داراى پرهاى متعدّد در اشكال گوناگون بيافريده ، آنها جلال وعزّت خداى عظيم را به‌پاكى يادآورند ، بندگان گرامى خدايند كه از فرمانش تخلف نورزند ودستورش را بىمهلت انجام دهند . آنها در عالم أعلى امانت‌دار وحى اللَّه‌اند ؛ بر عهدهء آنها وديعهء احكام وامانت امر ونهيش را نهاده است ، از شك وترديد مصونشان داشته ، آن‌چنان‌كه احدى از آنها را از مسير رضايت خداوند منحرف نيابى . « 1 » آنها داناترين مخلوق به‌عظمت خالق ، وخائف‌ترين آنها از هيبت وجلال أو ، ونزديك‌ترين‌شان به‌ساحت قدس اللَّه‌اند . آنها هيچگاه در صلب پدران ورحم مادران نبوده‌اند ، واز آب متعفّن نطفه آفريده نشده‌اند ، وتحت تأثير حوادث زمان قرار نگرفته‌اند . « 2 » سؤال 5 - إبليس كيست وآيا جزو فرشتگان است يا از نوعي ديگر ؟ جواب : إبليس اسم خاص شخص أول از طايفهء شياطين است « 3 » وگاهى بر غير أو از افراد نسل وفرزندانش اطلاق مىشود . اين واژه مشتق است از « ابلاس » يعنى مأيوس از رحمت حق شدن « 4 » ومتحير گرديدن « 5 » ودر مقام مجادله محكوم ومغلوب شدن ؛ « 6 » چه آن‌كه اين صفات در إبليس تحقق يافته است . نام ديگر اين طايفه ، شيطان است مشتق از « شطن » به‌معنى دور شدن ؛ « 7 » بدان
هامش
( 1 ) . نهج البلاغة ، ج 1 ، ص 169 ، خطبهء 91 . ( 2 ) . همان ، ص 211 ، خطبهء 109 . ( 3 ) . مجمع البحرين ، ج 4 ، ص 54 ( بلس ) . ( 4 ) . همان ؛ لسان العرب ، ج 6 ، ص 30 ( بلس ) . ( 5 ) . همان . ( 6 ) . همان . ( 7 ) . روض الجنان ، ج 8 ، ص 151 ؛ الكشف والبيان ، ج 1 ، ص 182 ؛ معالم التنزيل ، ج 1 ، ص 106 .