2 - إِذَا أُلْقُوا فِيهَا سَمِعُوا لَهَا شَهِيقاً وَهِيَ تَفُورُ تَكَادُ تَمَيَّزُ مِنَ الْغَيْظِ . « 1 » هنگامى كه آنها در جهنم افكنده شوند ، صداى دلخراش آن را در حال فوران بشنوند كه نزديك است از غيظ خود منفجر شود .
3 - وَإِنَّ الدَّارَ الْآخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوَانُ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ . « 2 » وهمانا دار آخرت سراسر زنده است اگر مردم بفهمند .
« فاكهه » ، ميوهء تر است « 3 » وعلى الظاهر ميوههاى بهشتى پيوسته تر وتازه است « 4 » وخرابى وتعفن در اغذيه وفواكه بهشتى راه نيابد ؛ چه آنكه ميكروبهاى مضره در آنجا وجود ندارد ، وهوا ونور تأثير غيرتربيتى از خود نمىگذارد وممكن است ميوهاى يك ميليون سال از درختى آويزان باشد نه تعفن پذيرد ونه نابود شود .
كثرت وفراوانى فاكهه به لحاظ كثرت أنواع وأصناف وزيادى هر نوع وصنف است ؛ چنانكه در آيات زير است :
1 - فِيهِمَا مِن كُلِّ فَاكِهَةٍ زَوْجَانِ . « 5 » در آن دو باغ ، از هر ميوهاى دو رقم ( شبيه ميوه دنيا وغيرشبيه آن ) موجود است .
2 - وَفَاكِهَةٍ كَثِيرَةٍ لَا مَقْطُوعَةٍ وَلَا مَمْنُوعَةٍ . « 6 » أصحاب يمين در ميان ميوههاى فراوان كه انقطاع ومحروميت در آن نيست مىباشند .
وآية اشاره بر آنكه در نعمتهاى دنيا حداقل از سه جهت نقصى است : از نظر كميت كه محدود وكم است ، از نظر كيفيت كه موقت وپايانپذير است واز نظر موانع كه در معرض آفتها وآسيبها ودستبرد حيوان وانسان است . ولى ميوه وساير نعم بهشتى هم زياد وهم ابدى وهم محل آسيب وخرابى نيست .
هامش
( 1 ) . سورهء ملك ، آيات 7 - 8 .
( 2 ) . سورهء عنكبوت ، آيهء 64 .
( 3 ) . تفسير منهج الصادقين ، ج 10 ، ص 155 ؛ تفسير شريف لاهيجى ، ج 4 ، ص 714 .
( 4 ) . معجم مقاييس اللغة ، ج 4 ، ص 446 ( فكه ) .
( 5 ) . سورهء الرحمن ، آيهء 52 .
( 6 ) . سورهء واقعه ، آيهء 32 - 33 .