أنواع صبر
در روايات ، صبر داراى اقسامى است . رسول أكرم صلى الله عليه وآله مىفرمايد :
الصَّبْرُ ثَلَاثَةٌ صَبْرٌ عِنْدَ الْمُصِيبَةِ وَصَبْرٌ عَلَى الطَّاعَةِ وَصَبْرٌ عَنِ الْمَعْصِيَة ؛ « 1 »
صبر سه گونه است : صبر بر مصيبت ، صبر بر أطاعت وپيروى از دستورات اسلامى وصبر از گناه ونافرمانى خداوند .
نوع أول صبر اين است كه انسان در برابر مصيبتها خويشتندار ومقاوم باشد ، به طورى كه ناگوارىها وحوادث نتوانند أو را از پاى درآورند . البتة مصيبتها وحوادث با هم فرق مىكنند ؛ مثلًا گاهى انسان سلامتى خود را از دست مىدهد ويا يكى از عزيزانش بيمار مىگردد وگاه اموالش در معرض خطر قرار گرفته وفكر أو را مشغول مىسازد ، ولى انسان صبور ، در هر حال ، در برخورد با اين حوادث مقاوم باقي مىماند .
بىگمان ، صبر در مقابل مصيبت راحتتر وآسانتر از صبر بر أطاعت وصبر از معصيت است ؛ چه اين كه حوادث ومصايب هميشه وجود ندارند ، وگاه گاه در زندگى پيدا مىشوند ، ولى صبر بر انجام وظايف اسلامى - كه پيوسته انسان با آن مواجه است - مشكلتر است . وظيفة انسان است كه هر روز قبل از طلوع آفتاب ، رختخواب گرم وخواب راحت را رها كرده وبا انجام وضو ويا غسل آماده نماز شود . وهمچنين وظيفة اوست كه هر وقت اسلام ويا سرزمينهاى اسلامى مورد تهديد وتهاجم دشمن واقع شد ، با مال وجان مهياى دفاع از اسلام وكشور اسلامى گردد . انسان وظيفة دارد كه مالياتهاى اسلامى ونفقه ومخارج افراد تحت تكفل خويش را با كار وتلاش فرآهم سازد وديگر واجبات الهى را به عنوان وظيفهء اسلامى انجام دهد ، وروشن است كه انجام اين تكاليف ، صبر واستقامت لازم دارد .
به هر حال ، انجام هر واجبي ، يك نحو كمالى در روح انسان به وجود مىآورد
و
هامش
( 1 ) . الكافي ، ج 2 ، ص 91 .