از نكتههاى مهمى كه در اين آية است ، اين است كه پدر ومادر ، گرچه مشرك باشند وفرزند را دعوت به شرك نمايند ، بايد فرزند ، نسبت به آنان رفتار شايسته وانساني نشان دهد ومشرك بودن آنها هيچگونه عذرى براي بىتوجهى به آنان نخواهد بود . ونيز بايد از زحمات آنان قدردانى نموده وتشكر كرد .
خداوند ، در اين آية ، شكر خود را در كنار شكر پدر ومادر قرار داده است واين خود اهميت زحمت والدين وبزرگىحق آنان را نسبت به فرزند مىرساند . حضرت علي بن موسى الرضا عليه السلام در اين باره فرموده است :
إنّ اللَّه عزّوجلّ . . . أمر بالشّكر له وللوالدين ، فمن لم يشكر والديه لم يشكر اللَّه ؛ « 1 »
خداوند عز وجل امر به شكر خويش وپدر ومادر فرموده ، پس كسى كه شكر والدين خويش را به جاى نياورد ، شكر خدا را ننموده است .
خداوند در آيات ديگر نيز والدين را در كنار نام خويش ذكر كرده است ؛ از آن جمله در سورهء « اسراء » مىفرمايد :
وَقَضَى رَبُّكَ أَلَّا تَعْبُدُواْ إِلَّا إِيَّاهُ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا ؛ « 2 » پروردگار تو حكم نموده است كه جز أو كسى را نپرستيده وبه پدر ومادر خويش احسان نماييد .
شخصي به رسول أكرم صلى الله عليه وآله عرض كرد : يا رسولاللَّه ، شما كه اين اندازه نسبت به پدر ومادر توصيه مىفرماييد ، اگر من مادرم را روى دوشم حمل نموده وبه مكة ببرم وأو را براي طواف واعمال صفا ومروه ومشعر ومنى نيز بر دوش خويش حمل نمايم ودو باره به همين صورت أو را به منزل باز گردانم ، آيا حق أو را ادا نمودهام ؟
پيامبر صلى الله عليه وآله فرمود : نه ، زيرا أو بيش از اين تو را در رحم حمل كرده است وبا چه مهر وعلاقهاى تو را به آغوش كشيده ودر طول مدت زندگانيت ، زحمات بسيارى براي آسايش تو تحمل نموده است . « 3 »
هامش
( 1 ) . بحار الأنوار ، ج 71 ، ص 68 .
( 2 ) . سورهء اسراء ، آيهء 23 .
( 3 ) . تفسير ابن كثير ، ج 5 ، ص 64 .