وبه عبارت ديگر ، برخى از اعتقادات هست كه در روز قيامت از مؤمن مىپرسند :
چرا نرفتى ودر پى فهم آنها برنيامدى ؟ ولى در بارهء برخى ديگر سؤال نمىشود .
آن اعتقاداتى كه بايد بپرسيم وياد بگيريم وتعقيب نماييم وبفهميم ، همان أصول پنجگانه دين است . پس هر انسانىبايد خدا را بشناسد وبه وحدانيت أو معتقد باشد وبداند كه خداوند تمام صفات كمال را داراست ، بلكه أو كمال محض است وهيچ ظلم وستمى از ذات مقدسش سر نمىزند . وبايد باور كند كه خداوند فرستادگان ويژهاىبراى بشر فرستاده است كه آنان را به برنامههاى الهى آشنا سازند وبايد به جانشينان پيامبر صلى الله عليه وآله معتقد باشد ومسأله رهبرى وامامت را اذعان داشته باشد ومعاد وقيامت وحساب وكتاب روز جزا را نيز باور كند .
ولى أصول وعقايد ديگرى هم وجود دارد كه واجب نيست انسان آنها را تعقيب كند ؛ ولى اگر به آنها رسيد وپى برد ، بايد آنها را باور كند . اين اعتقادات بسيار است وما برخى از آنها را فهرست وار يادآور مىشويم :
1 . علم رسول وامام ؛ انسان بايد معتقد باشد ، آن پيامبر وامامي را كه خداوند براي مردم اعزام نموده ، علم دارند به آنچه كه بشر از احكام وقوانين نياز دارد . پس علم النبي وعلم الإمام باوركردنى است وبايد انسان به آن ايمان بياورد .
2 . عصمت ؛ انسان بايد باور داشته باشد كه پيامبر ، چه قبل از بعثت وچه بعد از آن ، وهمچنين امام ، چه در سن خردسالى وچه در كبر سن ، در هيچ حالي گناه نكردهاند وهيچ گناهى ، چه عمداً وچه سهواً ، از آنها سر نزده است .
3 . سنت ؛ همان گونه كه خداوند قرآن را براي هدايت مردم فرستاده است وآن را حجت قرار داده است ، روايات صادره از پيامبر وامامان نيز حجت است وبايد مانند قرآن مورد عمل قرار گيرد واگر كسى قرآن را بگيرد وسنت را رها كند ، گناه بزرگى مرتكب شده است ، بلكه بايد قرآن را توسط روايات معصومين عليهم السلام شناخت .
4 . اراده تكويني ؛ هر انساني بايد معتقد باشد كه پروردگار تمام حركتهاى جهان را ، از حركتهاى اتمهاى ريز والكترونها ونوترونها وپروتونها گرفته تا حركت
تفسير مبسوط — صفحة 261
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٢٦١