دروغپراكنى
در آية گذشته ، بحث از لهوالحديث وسخن باطل بود . از آية چنين استفاده شد كه سخن باطل ، عمل منكر وحرامى است وآن كس را كه انجام داده ، در بر مىگيرد ؛ چه در مقابل كأرش حقوقى دريافت كرده وچه دريافت نكرده باشد . در هر صورت ، در مقابل لهوالحديث ، پول گرفتن حرام وبراي انجام آن ، پول مصرف كردن نيز حرام است .
ودر بارهء مصداق لهوالحديث گفتيم كه تنها آوازخوانى وغنا نيست ، بلكه مصداق ديگرش كار خبرگزارانى است كه اخبار دروغ را گزارش مىكنند وحقايق را وارونه جلوه مىدهند كه كار آنها حرام وعذابي دردناك استقبالشان خواهد كرد .
خبرنگاران رسمي خبرگزارىهاى استكبارى يا حقايق را وارونه جلوه داده وخبرهاى دروغ گزارش مىكنند ويا اين كه اسرار يك ملتى را به ابرقدرتها وابرقلدرها مىرسانند كه در هر دو صورت ، مصداق بارز لهوالحديث وحرام است . واين فرق نمىكند ؛ چه قلم آنها روى كاغذ جريان پيدا كند وچه با بيان وسخن ، مطالب را گزارش دهند كه در هر دو صورت ، لهوالحديث است وكسى كه آنها را استخدام كرده ودر مقابل آن كار پول مىدهد ، عذابش سختتر ودردناكتر است .
مصداق سوم لهوالحديث وسخن باطل كه انجامش حرام وپول گرفتن در برابر آن حرام است ، كار كارمندان دستگاههاى جاسوسى جهان است ؛ مانند سيا ، موساد ، كا . گ . ب و . . . كه از همه سياهتر وپليدتر همان دستگاه جاسوسى سياى آمريكاست .
بنا بر اين ، مصداق لهوالحديث ، منحصر نيست به آوازه خوانان ، بلكه اين دو گروه ديگر را نيز - كه ذكر شد - متضمن مىشود . وحكم هم منحصر نيست براي مرتكبين ، بلكه خريدن ، پول گرفتن ومصرف كردن در اين راه نيز همان حكم را دارد . لذا در روايتي كه از پيامبر گرامى اسلام صلى الله عليه وآله نقل شده كه فقها از آن قاعدهاى كلى را استفاده كردهاند ، مىفرمايد :