ساير امور ممكنه تواناست و قدرت ، صفت ذاتى الهى است و ذات او نسبت به همهء ممكنات از حيث ايجاد و اعدام و اعاده تواناست .
( آيهء 21 ) يُعَذّبُ مَن يَشَآءُ وَ يَرْحَمُ مَن يَشَآءُ وَ إِلَيْهِ تُقْلَبُونَ
تفسير :
يُعَذّبُ مَن يَشَآءُ وَ إِلَيْهِ تُقْلَبُونَ . . . : هر كه را كه خواهد از اهل كفر و معصيت عذاب نمايد و هر كه را خواهد از روى فضل مىبخشد و مورد رحمت خود قرار مىدهد ، وَ إِلَيْهِ تُقْلَبُونَ : و در روز جزا به حكم او باز گرديده خواهيد شد . يعنى اى منكران قيامت و حشر ، خداى قادر متعال در روزى كه مالك نفع و ضرر مگر او سبحانه نيست ، به قدرت كاملهء خود شما را باز خواهد گردانيد تا به جزاى اعمال خود برسيد .
در كشف الاسرار گويد : عذابش بر وفق عدل و رحمتش از راه فضل است . « 1 » هر چه انجام دهد بر وفق عدل و حكمت باشد و در آن روز فرار و سلطهاى براى هيچ كس نخواهد بود ، چنان كه فرمايد :
( آيهء 22 ) وَ مَآ أَنتُم بِمُعْجِزِينَ فِى الْأَرْضِ وَلَا فِى السَّمَآءِ وَ مَا لَكُم مّن دُونِ اللَّهِ مِن وَلِىّ وَ لَانَصِيرٍ
تفسير :
و اى منكران معاد ، شما عاجزكنندهء پروردگار از عذاب نمودن نخواهيد بود ، نه در زمين محشر و نه در آسمان ؛ يعنى اگر به فرض در آسمان هم باشيد عاجزكنندهء او نيستيد . يعنى اگر خواهيد كه از حكم الهى و عقاب او فرار كنيد نتوانيد ؛ زيرا به هر جا برويد از مُلك و
هامش
( 1 ) . منهج الصادقين ، ج 7 ، ص 151 - 150 به نقل از كشف الاسرار .