كان بالمدينة رجلان يسمّى احدهما « هيت » و الآخر « مانع » فقالا لرجلٍ و رسول اللَّه صلى الله عليه و آله و سلم يسمع : اذا افتتحتم الطائف انشاء اللَّه فعليك بابنة غيلان الثقفيّة فانّها شموعٌ نجلاءُ هيفاءٌ شنباءٌ ، اذا جلست تثنّت و اذا تكلّمت غنت ، تقبل باربعٍ و تدبر بثمانٍ ، بين رجليها مثل القدح فقال النبى صلى الله عليه و آله و سلم : لا اريكما من اولي الاربة من الرجال ، فامربهما رسول اللَّه صلى الله عليه و آله و سلم فغرب بهما الى مكانٍ يقال له « العرايا » و كانا يستوقان في كلّ جمعةٍ . « 1 »
يعنى : امام صادق عليه السلام از پدرش ( امام باقر عليه السلام ) و او از پدران بزرگوارش عليهم السلام روايت مىكند كه در مدينه دو نفر بودند يكى به نام « هيت » و ديگرى به نام « مانع » ، اين دو نفر به شخصى گفتند كه اگر انشاء اللَّه تعالى طائف را فتح كرديد ، دختر « غيلان ثقفى » را فراموش نكنى ( يعنى او را اسير گرفته و از آن خود قرار بده ) ؛ زيرا او زن مزاح و خنده رو و كمر باريك و درشت چشم و زيباروى است كه اگر بنشيند پاهايش را روى هم مىاندازد و اگر حرف بزند صداى او ترنم دارد . « 2 » . . . رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم با شنيدن اين مطالب دستور دادند هر دو را به « عرايا » تبعيد كنند .
غرض اين است كه رسول اللَّه صلى الله عليه و آله و سلم اين دو نفر را كه به حسب ظاهر از نظر فكرى ضعيف مىنمودند و مردم خيال مىكردند كه آنها مسائل جنسى را درك نمىكنند و روى اين جهت زنهاى مدينه خودشان را از آنها نمىپوشانيدند ، حضرت پس از شنيدن اين كلام به همين مقدار از ريب و خوف فساد اكتفا كرده و آنها را از مدينه تبعيد نمودند و تبعيد نيز از جهت محروميت از مزاياى اجتماعى و محكوميت از طرف حكومت ، مثل زندان است .
10 - عن ابي هريرة أنّه كفّل في تهمةٍ . « 3 »
يعنى : رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم شخص متهم را با كفالت آزاد كرد .
هامش
( 1 ) - كافى ، ج 5 ، ص 523 ، 524 ؛ وسائل ، ج 14 ، ص 148 ؛ نورالثقلين ، ج 3 ، ص 594 ؛ رجوع شود به تفسير طبرى ، ج 16 ، ص 96 ؛ الدرالمنثور ، ج 5 ، ص 43 در تفسير آيهء 31 از سورهء نور در معناى « اولى الاربة من الرّجال » از عبد الرزاق و عبدبن حميد و مسلم و ابوداود و نسائى و ابن جرير و ابن ابى حاتم و ابن مردويه و بيهقى ؛ تراتيب ادارية ، ج 1 ، ص 254 ، و ج 2 ، ص 442 ، 443 ؛ اصابة و اسدالغابة در ترجمهء « هيت » و « بادية بنت غيلان » ؛ مجمع البحرين و نهاية در ماده « ربع » و « قبل » ؛ سيره حلبى ، ج 3 ، ص 133 ؛ الكامل لأبن الاثير ، ج 2 ، ص 268 .
( 2 ) - بقيه اين حديث « تقبل باربع و تدبر بثمان » را در مجمع و نهاية و كتب ديگر ، تفسير و توضيح دادهاند ، لذا از ترجمه آن خوددارى كرده و به كتابهاى مذكور ارجاع مىدهيم .
( 3 ) - مجمع الزوائد ، ج 4 ، ص 203 ؛ كشف الاستار ، ج 2 ، ص 128 .