تخطي إلى المحتوى الرئيسي

توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى) — صفحة 57

مساهمون:

ص٥٧
و السّماء بنيناها بايد .

صنعت توريه ( ايهام )

شارح گويد : و از جمله محسّات و وجوه معنوى صنعت توريه است كه به ايهام نيز نام برده مىشود و آن اينستكه لفظى را كه داراى دو معناى قريب و بعيد است اطلاق نموده و باعتماد قرينه نهانى معناى بعيدش را اراده كنند و آن بر دو نوع است : اوّل : مجرّده و آن توريه‌اى استكه با هيچ معنائى كه مناسب با قريب بوده جمع نشده باشد مانند آنچه در فرموده حقتعالى آمده : الرّحمن على العرش استوى ( خداوند رحمن بر عرش خود مستولى و مسلّط است ) . شاهد در اينستكه كلمه [ استوى ] داراى دو معنا است ، يكى قريب و آن استقرار بوده و ديگرى بعيد و آن عبارت است از استيلاء و تسلّط و در اين آيه معناى بعيد اراده شده است و چنانچه ملاحظه مىشود هيچ امرى كه با معناى قريب تناسب داشته باشد مقرون نيست . دوّم : مرشّحه و آن اينستكه امر مناسب با معناى قريب با آن مقرون باشد مانند آنچه در فرموده حقتعالى آمده : و السّماء بنيناها بايد ( آسمان را با قدرت خود بنا نموديم ) . در اين آيه شريفه كلمه [ ايد ] داراى دو معنا است يكى قريب يعنى دست و ديگرى بعيد كه عبارتست از قدرت و از آن معناى بعيد
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى) — صفحة 57 | سيد محمد جواد ذهنى تهرانى