تخطي إلى المحتوى الرئيسي

توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى) — صفحة 213

مساهمون:

ص٢١٣
ترجمه

تقسيم ديگر براى تشبيه باعتبار وجه شبه

مصنّف گويد : و نيز تشبيه يا مجمل بوده و يا مفصّل مىباشد : مجمل آنست كه وجه شبه در آن ذكر نشده باشد و آن انواعى دارد : در بعضى از آنها وجه شبه ظاهر بوده بطورى كه همه آن را مىفهمند مانند : زيد كالاسد . و در برخى مخفى مىباشد و اينطور نيست كه هركسى آن را درك كند بلكه خواص از مردم آن را ميفهمند مانند قول برخى از اهل لسان كه مىگويند : هم كالحلقه المفرغه لا يدرى اين طرفاه . تقدير كلام : هم متناسبون فى الشّرف كما انّها متاسبه الاجزاء فى الصّوره مىباشد . و نيز از اقسام مجمل است تشبيهى كه صفت احد الطّرفين در آن ذكر نشده باشد و از افراد و مصاديق تشبيه مجمل محسوب مىشود تشبيهى كه تنها وصف مشبه‌به ذكر نشده باشد مانند قول شاعر :
صدفت عنه و لم تصدف مواهبه * عنّى و عاوده ظنّى فلم يخب كالغيث ان جئته و افاك ريقه * و ان ترحّلت عنه لجّ فى الطّلب