و وجه حسن باب نعم غير از آنچه ذكر نموديم اينستكه كلام را در معرض اعتدال قرار داده مضافا باينكه بتوهّم مىاندازد بين دو شيئ متنافى جمع كردهايم .
اطناب و اقسام آن
شارح گويد :
طبق گفته مصنّف اطناب داراى اقسامى است :
[ قسم اول از اقسام اطناب ]
الف : ايضاح بعد از ابهام يعنى ابتداء كلامى را بطور مبهم ذكر نموده و سپس آن را به صورتى واضح و روشن مىآوريم و غرض از آن يكى از امور ذيل ممكن است باشد :
1 - معناى كلام را در دو صورت مختلف نمايش دهيم و آن دو صورت عبارتند از : يكى مبهم و ديگرى موضح و روشنكننده .
و بديهى است كه دو علم بهتر از يك علم مىباشد يعنى انسان اگر دوبار بيك مطلب آگاهى پيدا كند بهتر است از اينكه يك بار اطّلاع و علم حاصل نمايد .
2 - بدينوسيله در نفس معنائى را تمكّن و استقرارى بيشترى مىدهند چه آنكه حقتعالى فطرت نفوس را بر اين قرار داده كه وقتى براى آنها ابتداء شيى را مبهم و مجمل ذكر كرده و سپس بيان نمايند بهتر نزدشان جايگزين مىشود .
3 - بواسطه ايضاح بعد از ابهام لذّت علم و اطّلاع كامل مىگردد .
شارح گويد :