و همچنين است فرق بين تحقير و تقليل و مصنّف به جهت اشاره نمودن به اينكه بين ايندو فرق است گفته :
شرح فارسى :
توضيح
نكره آوردن مسنداليه
و گاه مىشود كه مسنداليه را به جهت مقاصدى كه ذيلا شرح داده مىشود نكره مىآورند :
1 - مقصود فردى از جنس است مانند آيه ( 20 ) از سوره ( قصص ) [ و جاء رجل من اقصى المدينة يسعى ] .
2 - مقصود نوعى از جنس باشد مانند آيه ( 7 ) از سوره ( بقره ) : [ و على ابصارهم غشاوة ] يعنى نوعى از پردهها بر چشمهايشان مىباشد .
3 - به جهت تعظيم يا تحقير : چنانچه آيه [ و على ابصارهم غشاوة ] را صاحب مفتاح مثال آورده و نيز مانند بيت مروان بن ابى حفصه :
له حاجب فى كل امر يشينه ( البيت ) .
يعنى : براى آنمرد مانع بزرگى است در هرامريكه باعث معيوب بودن وى مىشود و از طلبيدن حق و حقيقت براى وى مانع كوچكى وجود ندارد .
شاهد در حاجب اوّلى و دوّمى است كه اوّلى دالّ بر تعظيم و دوّمى بر تحقير است .
4 - به جهت دلالت بر تكثير چنانچه گويند : انّ له لابلا و ان له لغنما ، يعنى او شتران و گوسفندان بسيارى دارد .
5 - به جهت دلالت بر تقليل مانند آيه ( 15 ) از سوره ( آل عمران )