مىكند و همين معنا مقصود از [ تحقيق الخبر ] مىباشد و اين امر در مثل [ انّ الذى سمك السّماء ] مفقود است ، زيرا در بلند قرار دادن خداوند آسمان دنيا را تحقيق و تثبيت براى بناء بيت ايشان نمىباشد .
پس ظاهر شد كه بين ايماء و تحقيق خبر فرق مىباشد .
شرح فارسى :
توضيح
و گاهى ايماء و اشاره بجنس خبر را وسيله تعظيم شأن غير خبر قرار مىدهند چنانچه در آيه ( 92 ) از سوره ( اعراف ) چنين است :
[ الّذين كذّبوا شعيبا كانوا هم الخاسرين ] ( كسانى كه تكذيب شعيب عليه السلام را نمودند در زيان و خسران هستند ) كه در اين آيه شريفه ابتداء صله اشاره دارد كه خبر مبتداء از جنس خسران و نااميدى است سپس اين ايماء را وسيله تعظيم نسبت بشأن شعيب قرار داده شده و گاهى ايماء مزبور وسيله اهانة و توهين نسبت به خبر قرار داده مىشود چنانچه گويند :
انّ الّذى لا يحسن معرفة الفقه قد صنّف فيه ( كسى كه عارف به مسائل فقه نيست در اينعلم كتابى تصنيف نموده است ) كه در اين مثال لا يحسن را كه اشاره به امر تصنيف و تأليف دارد وسيله توهين به خبر قرار داده شده چنانچه گاهى ايماء بجنس خبر را وسيله اهانت به غير خبر قرار مىدهند مثل اينكه گويند :
انّ الّذى يتبع الشّيطان فهو خاسر ، كه در اين مثال [ يتبع الشّيطان ] دلالت دارد خبر از جنس خسران و ضرر است سپس اين
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى) — صفحة 372
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٣٧٢