مصدر است از باب مفاعله و مشتق از راد ، يرود يعنى آمد و رفت و معنا چنين مىشود : زليخا از جانب خود مكر و حيله نمود و عملى را كه شخص با رفيقش در مقام نيرنگ و خدعه بجاى مىآورد و شيئى را كه رفيقش نمىخواهد از دستش خارج گردد با حيله و مكر بر او كارى مىكند كه بالاخره آن را از دستش بدر مىآورد انجام داد و مقصود از [ مراوده ] در اينجا آنست كه زليخا حيله بخرج داد تا يوسف با وى موافق شود و بهرتقدير مسنداليه در اينمثال عبارتست از فرموده حقتعالى كه مى فرمايد : الّتى هو فى بيتها عن نفسه .
كلمه [ عن نفسه ] جار و مجرور و متعلّق است به [ راودته ] ، پس غرضى كه كلام براى آن آورده شده عبارتست از پاكى يوسف و طهارت دامن حضرتش عليه السلام و لفظ [ الّتى هو فى بيتها ] كه در آيه ذكر شده بر اين غرض بهتر دلالت دارد از [ امرأة العزيز ] يا [ زليخا ] زيرا وقتى يوسف در خانه زليخا بود و از رسيدن بمراد و گرفتن كام از زليخا متمكن بود ولى معذلك دست بوى دراز نكرد اين امر نزاهت و پاكى وى را در حدّ اعلا مىرساند .
و بعضى گفتهاند : عبارت [ الّتى هو فى بيتها ] مراوده را تقرير و بيان مىكند چه آنكه در اين عبارت فرط اختلاط و آميزش و انس بين ايندو افاده مىشود .
و برخى گفتهاند : عبارت مذكور به منظور تقرير مسنداليه است زيرا اگر به [ امرأة العزيز ] يا [ زليخا ] تعبير مىشد ممكن بود كه ابهام داشته و به لحاظ اشتراكى كه بين [ امرأة العزيز ] يا [ زليخا ] بود مسنداليه بطور وضوح و آشكار معلوم نگردد ولى مشهور آنست كه آيه مثال است براى
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى) — صفحة 360
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٣٦٠