و فى الآية اشعار بانّ إباحة الاشياء مركوزه فى العقل قبل الشّرع .
مع انّه لو سلّم دلالتها فغاية مدلولها كون عدم وجدان التّحريم فيما صدر عن اللّه تعالى من الاحكام يوجب عدم التّحريم لا عدم وجدانه فيما بقى بايدينا من احكام اللّه تعالى بعد العلم باختفاء كثير منها عنّا و سيأتى توضيح ذلك عند الاستدلال بالاجماع العملي على هذا المطلب .
ترجمه :
انصاف مرحوم مصنّف در عدم دلالت آيه بر مدّعاى مجتهدين
مرحوم مصنّف مىفرماين :
ولى انصاف اينست كه نهايت امر در عدول از تعبير به عدم وجود به عدم وجدان اشاره بمطلوب بوده نه آنكه برآن دلالت داشته باشد فلذا مرحوم فاضل تونى در وافيه مىفرمايد :
در اين آيه اشعار است به اينكه اباحه اشياء در نزد عقل پيش از ورود شرع امر مركوز و ثابتى مىباشد .
از اين گذشته : بفرض ، دلالت آن را تسليم شده و قبول نمائيم ، غايت مدلول و نهايت مضمون اين آيه آنست كه عدم وجدان تحريم در آنچه از احكامى كه حقتعالى صادر فرموده موجب عدم تحريم مىباشد نه آنكه نيافتن در آنچه نزد ما است از احكام پس از علم باختفاء بسيارى از آنها نسبت بما نيز همينطور بوده و نفس عدم وجدان ما باعث حرام نبودن شىء در واقع باشد و به زودى انشاءالله توضيح آن در ذيل استدلال باجماع عملى بر مدّعا خواهد آمد .
شرح مقصود
حاصل فرموده مرحوم مصنّف اينست كه :
باستدلال مزبور دو اشكال وارد مىباشد :