التّوسّطيّة و هى كونه بين المبدا و المنتهى ، فانّه بهذا المعنى يكون قارّا مستمرّا .
ترجمه :
تنبيه چهارم جريان استصحاب در امور تدريجى الحصول
مرحوم مصنّف مىفرماين :
در امر متيقّنى كه استصحاب مىشود فرقى نيست بين اينكه از امور قارّ و مستمرّ بوده يا تدريجى الحصول و غير قارّ محسوب شود چه آنكه امور غير قارّ اگرچه وجودش منصرم بوده و هيچ جزئى از آن تحقّق نمىيابد مگر بعد از آنكه جزئى ديگرش معدوم و زائل شود ولى در عين حال تا مادامىكه بين اجزاء آن بحسب عالم وجود عدم فاصله نشده بلكه و لو عدم فاصله شود ولى بهطورى كه عرفا اتّصال اجزاء مختلّ نگردد اگرچه حقيقتا از يكديگر منفصل باشند مىتوان گفت مطلقا يا عرفا باقى است قهرا رفع يد نمودن از آن در صورت شكّ در استمرار و انقطاعش نقض به حساب مىآيد و در استصحاب بحسب تعريفى كه براى آن كرده و نيز به مقتضاى اخبارى كه در آن وارد شده يا ادلّه ديگرى كه جهت حجّيّتش اقامه گرديده غير از صدق نقض و بقاء چيز ديگرى معتبر نيست .
از اين گذشته انصرام و تدرّج در وجود نسبت به حركت در مقوله « اين » يا غير آن صرفا در حركت قطعيّه بوده نه حركت توسّطيّه .
مقصود از حركت قطعيّه آنست كه شىء در هرآن و لحظهاى در حدّ يا مكانى باشد .
و مراد از حركت توسّطيّه آنست كه شىء بين مبدأ و منتهايى باشد و پرواضح است كه شىء به اين معنا قارّ و مستمرّ محسوب مىشود .
تحرير و شرح
قوله : انّه لا فرق فى المتيقّن الخ : ضمير در « انّه » به معناى « شأن »