و حتما صادر شدهاند بنابراين خبر واحد نيستند تا نتوان به آنها جهت نفى حجّيّت خبر آحاد تمسّك نمود .
جواب
در جواب مىگوئيم :
اين سؤال نبايد طرح شود زيرا اخبار ياد شده اگرچه اجمالا متواتر هستند ولى در عين حال نافع و مفيد نبوده و مثبت مدّعا نمىباشند .
بلى ، نسبت به مضمونى كه جملگى در آن متّفق هستند البتّه نافع و مفيد مىباشند و آن عبارتست از سلب حجّيّت از خبرى كه با كتاب و سنّت قطعيّه مخالف است و ما نيز از التزام به آن هيچ اباء و امتناعى نداريم و اساسا اعتراف به آن هيچ ضررى به حال ما ندارد و همانطورىكه اشاره كرديم تواتر اجمالى اخبار مذكور مثبت مدّعاى منكرين نيست زيرا ادّعاى ايشان سلب كلّى و نفى حجّيّت از هر خبرى است درحالىكه احاديث ياد شده تنها خبر واحدى را كه با قرآن و سنّت قطعيّه مخالفت دارد مسلوب الحجّيّة قرار مىدهد و اين معنا با ادّعاى قائلين به حجّيّت خبر واحد كه فى الجملة آن را معتبر مىدانند هيچ تنافى و تهافتى ندارد .
و حاصل آنكه :
تمسّك باخبار مذكور اخصّ از مدّعا مىباشد زيرا مدّعا نفى حجّيّت هر خبر واحدى است درحالىكه اخبار صرفا خبر واحد مخالف با قرآن را نفى مىكند .
تحرير و شرح
قوله : انّها و ان لم تكن متواترة لفظا : ضمير در « انّها » به روايات مذكوره راجع است و مقصود از « تواتر لفظى » همان تعريف مشهورى است