« معه » به الّذى وضع اوّلا راجع بوده و كلمه « مادّة لفظ » فاعل است براى « جمعه » .
قوله : فى كلّ منها و منه بصورة : ضمير در « منها » به صيغ و در « منه » به « الّذى وضع اوّلا » راجع است و منظور از « بصورة » اينست كه هريك از صيغ و موضوع اوّلى به صورتى از صور و هيئتى از هيآت تصوير مىشوند .
قوله : و معنى كذلك : كلمه « معنى » معطوف است به « لفظ » و مقصود از « كذلك » اينست كه معنا همچون لفظ در هريك از صيغ و موضوع اوّلى متصوّر است .
قوله : هو المصدر او الفعل : جمله « هو المصدر » خبر است براى « انّ الّذى » .
متن : ثمّ المراد بالمرّة و التّكرار هل هو الدّفعة و الدّفعات او الفرد و الافراد ؟
و التّحقيق ان يقعا بكلا المعنيين محلّ النّزاع و إن كان لفظهما ظاهرا فى المعنى الاوّل .
ترجمه :
مقصود از مرّه و تكرار
سپس مرحوم مصنّف مىفرماين :
مقصود از « مرّه » و « تكرار » آيا دفعه و دفعات است يا فرد و افراد مىباشد ؟
حقّ اينست كه مرّه و تكرار بهر دو معنا مورد نزاع و محلّ كلام مىباشند اگرچه لفظ مرّه و تكرار در معناى اوّل ظاهر مىباشد .
تحرير و شرح
پس از فراغت از اصل دلالت صيغه و بيان حقّ يعنى دلالت آن بر