قوله : دخله فى امتثال امر : ضمير در « دخله » به ماء موصوله در « كلّما » راجع است .
قوله : و كان ممّا يغفل عنه غالبا العامّة : ضمير مستتر در « كان » به ماء موصوله در « كلّما » عود مىكند .
قوله : كان على الآمر بيانه : ضمير مجرورى در « بيانه » به ماء موصوله در « كلّما » راجع است .
قوله : و نصب قرينة على دخله : ضمير مجرورى در « دخله » به ماء موصوله در « كلّما » برمىگردد .
قوله : و الّا لاخلّ بما هو همّه و غرضه : كلمه « الّا » يعنى اگر آمر بيان نكرده و نصب قرينه بر دخالت آن در غرضش ننمايد .
و ضمير در « لاخلّ » و ضمير مجرورى در « همّه » و « غرضه » به آمر عود مىكند و ضمير « هو » به ماء موصوله در « بما » راجع است .
قوله : و امّا اذا لم ينصب دلالة على دخله كشف : ضمير فاعلى در « لم ينصب » به آمر راجع بوده و مقصود از كلمه « دلالة » قرينه بوده و ضمير در « دخله » به ماء موصوله در « كلّما » عود مىنمايد و ضمير در « كشف » به عدم نصب راجع است .
قوله : عن عدم دخله : يعنى از عدم دخل آن شىء ، بنابراين ضمير در « دخله » به ماء موصوله در « كلّما » برمىگردد .
قوله : و بذلك يمكن القطع : مشار اليه « ذلك » به مضمون استدراك مذكور راجع است .
قوله : ليس منهما عين و لا اثر : ضمير تثنيه در « منهما » به وجه و تمييز راجع است .
قوله : و كانا ممّا يغفل عنه العامّة : ضمير تثنيه در « كانا » به وجه و تمييز راجع مىباشد و در « عنه » به ماء موصوله در « ممّا » عود مىنمايد .
قوله : و ان احتمل اعتباره بعض الخاصّة : كلمه « ان » وصليّه بوده و ضمير
تحرير الفصول في شرح كفاية الأصول (فارسى) — صفحة 591
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٥٩١