تحرير و شرح
در وجه عدم صحّت كلام مشهور قبلا گفته شد كه چون به ايشان اشكالى وارد است به همان شرحى كه گذشت نمىتوان به آن ملتزم شد .
كلام مرحوم شيخ انصارى
مرحوم شيخ اعظم در توجيه كلام مشهور و تصحيح آن فرمودهاند :
اگر سنّت به معناى مصطلح يعنى خصوص قول و تقرير و فعل معصوم عليه السّلام باشد مىتوان اشكال يادشده را جواب داد و شرح آن چنين است :
در مبحث حجّيّت خبر واحد غرض اصولى آنست كه به واسطه اثبات حجّيّت خبر واحد ثبوت سنّت ( يعنى قول و تقرير و فعل معصوم عليه السّلام ) را مسجّل و مدلّل كند و در مباحث تعادل و تراجيح كه دو دليل بدوا با هم متعارض واقع شده مقصود اصولى صرفا اينست كه به واسطه اخذ بمرجّحات يا در صورت فقدان آنها با تخيير اثبات كند كه به واسطه كداميك از دو دليل سنّت محرز و مبرهن مىگردد ، پس در اين دو مسئله و مسائل مشابه اين دو مآل بحث به سخن از ثبوت سنّت مىباشد و بديهى است كه ثبوت نيز در حقيقت خود يكى از عوارض سنّت به حساب مىآيد ازاينرو نبايد اشكال نمود كه بحث از ثبوت سنّت غير از بحث از عوارض سنّت مىباشد .
اشكال مرحوم مصنّف به كلام شيخ اعظم ( ره )
مرحوم مصنّف اين بيان و تقرير را از شيخ عليهالرّحمه نپسنديده و مىفرمايد :
با اين بيان كلام مشهور توجيه و تصحيح نمىشود و علّت آن را دليل آورده كه ذيلا تشريح مىگردد منتهى قبل از شرح اين دليل ذكر مقدّمهاى لازم است :