مىباشند .
شارح گويد :
كلمه « غرّ » جمع اغر بوده و آن را وقتى صفت خيل آورند مراد اسبهاى پيشانى سفيد مىباشد و مقصود از آن در اينجا اينست كه :
آل و دودمان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله بخاطر شرافت و برترى كه بدون استثناء برجمعيت امّت دارند به منزله اسب پيشانى سفيد و ممتازى بوده كه در بين اسبها مىباشد و همان طورى كه اين اسب برغير خود شرافت و امتياز دارد اين دودمان نيز برساير مردم شرافت و برترى دارند .
و ممكن است مقصود مصنّف از « آل » امّت آن جناب باشد چنانچه يكى از اقوال در آن همين معنا است و مؤيّد آن حديثى است كه وارد شده و آن اينست كه :
انتم الغرّ المحجّلون يوم القيامة من آثار الوضوء .
شما امّت من بواسطه وضوئى كه مىگيريد در روز قيامت با روئى درخشان و در حالى كه آراستهايد به انواع زيورها و منزّه هستيد از تمام رذائل و پليدىها ، محشور مىشويد .
و كلمه « الكرام » جمع كريم بوده و مقصود اينست كه :
آل و دودمان آن جناب پاكيزه ذات و صفات مىباشند .
و لفظ « البرره » جمع بارّ بوده يعنى :
آل آن جناب صاحبان نيكى و حسن مىباشند .
و در حديثى كه صحيح مسلم و صحيح بخارى آن را نقل كردهاند بارّ به اين معنا تفسير شده :
بارّ آنست كه تو خداوند را بطورى عبادت كنى كه گويا مىبينى او را پس اگر او را نبينى پس او تو را مىبيند .
و كلمه « صحبه » اسم جمع براى « صاحب » بوده و مقصود از آن صحابى و ياران پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم مىباشد .
و صحابى به كسانى گفته مىشود كه دور آن جناب اجتماع كرده در حالى كه به حضرتش ايمان آورده بودند .
و منظور از « المنتخبين » يعنى انتخابشدگان از بين امّت است كه برغير خود برترى و فضيلت داشتند چنانچه همين مضمون در احاديث متعدّد وارد شده است و كلمه
المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — صفحة 2137
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢١٣٧