قاف : معطوف به « راء » ، مضاف .
فستق : مضاف اليه براى « قاف » .
ترجمه :
زمانى كه حرف اصلى باقى باشد « لام » را مكرّر نما همچون « راء » جعفر و قاف « فستق » .
متن : « 928 »
و إن يك الزّائد ضعف أصل * فاجعل له فى الوزن ما للأصل
تجزيه و تركيب
واو : عاطفه .
ان : حرف شرط .
يك : فعل مضارع مجزوم ، فعل شرط .
الزائد : اسم براى « يك » .
ضعف : مضاف ، خبر براى « يك » .
اصل : مضاف اليه .
فاء : رابط جواب .
اجعل : فعل امر ، مفرد ، مذكّر ، حاضر ، جواب براى « ان » .
له : جارّ و مجرور ، متعلّق به « اجعل » .
فى : حرف جرّ .
الوزن : مجرور به « فى » .
ما : موصوله ، مفعول براى « اجعل » .
لام : حرف جرّ .
الاصل : مجرور به « لام » ، متعلّق به « استقرّ » ، صله براى « ما » .
ترجمه :
و اگر حرف زائد تكرار حرف اصلى باشد آنچه براى حرف اصلى است براى آن در وزن قرار بده .
متن : « 929 »
و احكم بتأصيل حروف سمسم * و نحوه و الخلف فى كلملم