ترجمه و شرح :
مبحث « كم » و « كاىّ » و « كذا »
شارح گويد :
اين كلمات الفاظى هستند كه وضع شدهاند براى عددى كه از نظر جنس و مقدار معدودش مبهم است .
كم و اقسام آن و احكام هركدام
مصنّف گويد :
براى « كم » استفهاميّه تمييزى همچون تمييز « عشرين » بياور مانند : كم شخصا سما .
شارح گويد :
« كم » بردو قسم است .
1 - كم استفهاميّه .
2 - كم خبريّه .
كم استفهاميّه آنست كه به معناى « اىّ عدد » يعنى چند تا ، بوده و چون از مبهمات است محتاج به تمييز مىباشد .
تمييز « كم استفهاميّه » همچون تمييز « عشرين » بايد فرد و منصوب باشد مانند :
كم شخصا سما ( چند نفر بالا رفتند ؟ )
در اين مثال « شخصا » تمييز براى « كم » بوده و چنانچه مىبينيم مفرد و منصوب مىباشد .
مصنّف گويد :
اجازه بده « من » در حالى كه مضمر و مقدّر است تمييز « كم » را جرّ بدهد مشروط باينكه « كم » پهلوى حرف جرّ ظاهر درآمده باشد .
شارح گويد :
حاصل گفته مصنّف اينست كه : در صورتى كه برسر « كم استفهاميّه » حرف جرّ ظاهر شود مىتوان تمييزش را بتقدير « من » مجرور آورد مانند :