قوله : كالجوارى : جمع جاريه يعنى كنيز .
قوله : و من فوقهم غواش : آيه ( 41 ) از سورهء اعراف .
قوله : و الفجر و ليال : آيه ( 1 ) و ( 2 ) از سورهء فجر .
قوله : سيروا فيها ليالى : آيه ( 18 ) از سورهء سباء .
قوله : فعوملت معاملتها : ضمير نائب فاعلى در « عوملت » به فتحه راجع بوده و در « معاملتها » به حركة ثقيلة عود مىكند .
قوله : كعذارى : جمع عذراء دوشيزه را گويند .
متن : « 660 »
و لسراويل بهذا الجمع * شبه اقتضى عموم المنع
تجزيه و تركيب
واو : عاطفه .
لسراويل : جارّ و مجرور ، متعلّق باستقرّ ، خبر مقدّم .
باء : حرف جرّ .
هذا : اسم اشاره ، مجرور بباء ، متعلّق به « شبه » .
الجمع : مشار اليه « هذا » .
شبه : مبتداء .
اقتضى : فعل ماضى ، مفرد ، مذكّر ، غائب ، ثلاثى مزيد ، باب افتعال ، متعدّى ، صفت براى « شبه » .
عموم : مضاف ، مفعول براى « اقتضى » .
المنع : مضاف اليه .
ترجمه
سراويل شباهتى به اين جمع دارد كه مقتضى عموم منع صرف مىباشد .
متن : « 661 »
و إن به سمّى أو بما لحق * به فالانصراف منعه يحق
تجزيه و تركيب
واو : عاطفه .