تخطي إلى المحتوى الرئيسي

المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — صفحة 802

مساهمون:

ص٨٠٢
فى الاسم السّابق ، و لا يصحّ هذا هنا لما تقدّم من انّ اذا لا يليها فعل . ترجمه و شرح :

شرح اقسام و احكام اسم مشتغل عنه العامل

مصنّف گويد : نصب اسم سابق حتمى است در صورتى كه پهلوى آن كلمه‌اى قرار گيرد كه اختصاص بفعل داشته باشد مانند : ان و حيثما .

مورد اسم واجب النّصب

شارح گويد : مقصود از « نصب » ، نصب اسم سابق بوده و كلمه « السّابق » مرفوع است تا فاعل براى « تلى » باشد و مراد اينستكه : اگر اسم سابق بعد از كلمه‌اى واقع شود كه اختصاص بفعل دارد مانند ان و حيثما نصبش واجب مىباشد مانند : ان زيدا لقيته فاكرمه ( اگر زيد را ملاقات كردى پس اكرامش كن ) . شاهد در « زيدا » است كه پهلوى « ان » قرار گرفته و آن تنها برسر فعل درمىآيد از اينرو نصب زيدا واجب است . و مانند : حيثما عمروا تلقاه فاهنه ( هركجا كه عمرو را ملاقات كردى پس به او اهانت نما ) . شاهد در « عمروا » است كه پهلوى « حيثما » قرار گرفته و آن تنها برسر فعل داخل مىشود لذا نصب « عمروا » واجب مىباشد . و همچنين است اگر اسم پهلوى ادات استفهام غير از همزه قرار بگيرد كه در اين صورت نيز نصبش لازم است مانند : اين بكرا فارقته ( در كجا از عمرو جدا شدى ) و مانند : هل عمروا حدّثته ( آيا بعمرو حديث گفتى ) .
المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى) — صفحة 802 | سيد محمد جواد ذهنى تهرانى