ان كان غير الماضى استعمل منه فقد عمل مثله .
ترجمه :
و غير ماضى همچون ماضى عمل مىنمايد در صورتى كه از اين افعال غير ماضى استعمال شده باشد .
متن : « 148 »
و فى جميعها توسّط الخبر * اجز و كلّ سبقه دام حظر
تجزيه و تركيب
واو : عاطفه ، مهمل ، مبنى .
فى : حرف جارّ ، عامل ، مبنى .
جميعها : مضاف و مضاف اليه و كلمه « جميع » صفت مشبهه بوده و مجرور است به « فى » جارّ و مجرور متعلّق است به « اجز » .
توسط : به صيغه مصدر ، مضاف ، مفعول مقدّم براى « اجز » .
الخبر : مضاف اليه براى « توسّط » .
اجز : به صيغه امر حاضر ، فعل و فاعل .
واو : عاطفه .
كلّ : مبتداء و تنوينش عوض از مضاف اليه محذوف است و تقديرش « كلّ النّحاة » مىباشد .
سبقه : مضاف و مضاف اليه ، مفعول مقدّم براى « حظر » مىباشد و اضافه « سبقه » از قبيل اضافه مصدر به فاعلش مىباشد .
دام : مفعول براى « سبقه » .
حظر : خبر است براى « كلّ » .
ترجمه :
در تمام افعال ناقصه وسط قرار گرفتن خبر بين افعال و اسم آنها جايز است و تمام نحوىها از سبقت گرفتن خبر بردام منع نمودهاند .